[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"layout":3,"weather-default":387,"article-91231":416,"site-settings":514},{"header":4,"footer":240,"breaking":257,"latestPrintIssue":369,"social":373,"ads":374,"articleAdAfterParagraph":381},[5,42,44,46,48,68,96,100,124,148,236],{"title":6,"url":7,"external":8,"children":9},"اقتصادی","\u002Fcategory\u002Feconomy",false,[10,14,18,22,26,30,34,38],{"title":11,"url":12,"external":8,"children":13},"ارتباطات و دنیای دیجیتال","\u002Fcategory\u002Fict",[],{"title":15,"url":16,"external":8,"children":17},"اقتصاد کلان","\u002Fcategory\u002Fmacroeconomy",[],{"title":19,"url":20,"external":8,"children":21},"بانک و بیمه","\u002Fcategory\u002Fbank-insurance",[],{"title":23,"url":24,"external":8,"children":25},"بورس","\u002Fcategory\u002Fbourse",[],{"title":27,"url":28,"external":8,"children":29},"راه و مسکن","\u002Fcategory\u002Fhousing-roads",[],{"title":31,"url":32,"external":8,"children":33},"صنعت و معدن","\u002Fcategory\u002Findustry-mining",[],{"title":35,"url":36,"external":8,"children":37},"کشاورزی","\u002Fcategory\u002Fagriculture",[],{"title":39,"url":40,"external":8,"children":41},"نفت و انرژی","\u002Fcategory\u002Fenergy",[],{"title":19,"url":20,"external":8,"children":43},[],{"title":23,"url":24,"external":8,"children":45},[],{"title":39,"url":40,"external":8,"children":47},[],{"title":49,"url":50,"external":8,"children":51},"سیاسی","\u002Fcategory\u002Fpolitics",[52,56,60,64],{"title":53,"url":54,"external":8,"children":55},"دفاعی و امنیتی","\u002Fcategory\u002Fdefense-security",[],{"title":57,"url":58,"external":8,"children":59},"دولت","\u002Fcategory\u002Fgovernment",[],{"title":61,"url":62,"external":8,"children":63},"سیاست","\u002Fcategory\u002Fdomestic-politics",[],{"title":65,"url":66,"external":8,"children":67},"مجلس","\u002Fcategory\u002Fparliament",[],{"title":69,"url":70,"external":8,"children":71},"اجتماعی","\u002Fcategory\u002Fsociety",[72,76,80,84,88,92],{"title":73,"url":74,"external":8,"children":75},"آموزش","\u002Fcategory\u002Feducation",[],{"title":77,"url":78,"external":8,"children":79},"جامعه","\u002Fcategory\u002Fcommunity",[],{"title":81,"url":82,"external":8,"children":83},"حوادث، انتظامی","\u002Fcategory\u002Fincidents",[],{"title":85,"url":86,"external":8,"children":87},"سلامت و رفاه","\u002Fcategory\u002Fhealth-welfare",[],{"title":89,"url":90,"external":8,"children":91},"شهری","\u002Fcategory\u002Furban",[],{"title":93,"url":94,"external":8,"children":95},"محیط زیست","\u002Fcategory\u002Fenvironment",[],{"title":97,"url":98,"external":8,"children":99},"بین الملل","\u002Fcategory\u002Finternational",[],{"title":101,"url":102,"external":8,"children":103},"ورزشی","\u002Fcategory\u002Fsport",[104,108,112,116,120],{"title":105,"url":106,"external":8,"children":107},"بسکتبال","\u002Fcategory\u002Fbasketball",[],{"title":109,"url":110,"external":8,"children":111},"فوتبال","\u002Fcategory\u002Ffootball",[],{"title":113,"url":114,"external":8,"children":115},"کشتی و وزنه برداری","\u002Fcategory\u002Fwrestling-weightlifting",[],{"title":117,"url":118,"external":8,"children":119},"والیبال","\u002Fcategory\u002Fvolleyball",[],{"title":121,"url":122,"external":8,"children":123},"ورزش های رزمی","\u002Fcategory\u002Fmartial-arts",[],{"title":125,"url":126,"external":8,"children":127},"فرهنگی","\u002Fcategory\u002Fculture",[128,132,136,140,144],{"title":129,"url":130,"external":8,"children":131},"رسانه","\u002Fcategory\u002Fmedia",[],{"title":133,"url":134,"external":8,"children":135},"سینما و تئاتر","\u002Fcategory\u002Fcinema-theater",[],{"title":137,"url":138,"external":8,"children":139},"گردشگری","\u002Fcategory\u002Ftourism",[],{"title":141,"url":142,"external":8,"children":143},"موسیقی","\u002Fcategory\u002Fmusic",[],{"title":145,"url":146,"external":8,"children":147},"میراث فرهنگی","\u002Fcategory\u002Fheritage",[],{"title":149,"url":150,"external":8,"children":151},"استان ها","\u002Fcategory\u002Fprovinces",[152,156,160,164,168,172,176,180,184,188,192,196,200,204,208,212,216,220,224,228,232],{"title":153,"url":154,"external":8,"children":155},"آذربایجان شرقی","\u002Fcategory\u002Fآذربایجان-شرقی",[],{"title":157,"url":158,"external":8,"children":159},"اردبیل","\u002Fcategory\u002Fاردبیل",[],{"title":161,"url":162,"external":8,"children":163},"اصفهان","\u002Fcategory\u002Fاصفهان",[],{"title":165,"url":166,"external":8,"children":167},"البرز","\u002Fcategory\u002Fالبرز",[],{"title":169,"url":170,"external":8,"children":171},"بوشهر","\u002Fcategory\u002Fبوشهر",[],{"title":173,"url":174,"external":8,"children":175},"خراسان رضوی","\u002Fcategory\u002Fخراسان-رضوی",[],{"title":177,"url":178,"external":8,"children":179},"خراسان شمالی","\u002Fcategory\u002Fخراسان-شمالی",[],{"title":181,"url":182,"external":8,"children":183},"خوزستان","\u002Fcategory\u002Fخوزستان",[],{"title":185,"url":186,"external":8,"children":187},"سیستان و بلوچستان","\u002Fcategory\u002Fسیستان-و-بلوچستان",[],{"title":189,"url":190,"external":8,"children":191},"فارس","\u002Fcategory\u002Fفارس",[],{"title":193,"url":194,"external":8,"children":195},"قزوین","\u002Fcategory\u002Fقزوین",[],{"title":197,"url":198,"external":8,"children":199},"قم","\u002Fcategory\u002Fقم",[],{"title":201,"url":202,"external":8,"children":203},"کردستان","\u002Fcategory\u002Fکردستان",[],{"title":205,"url":206,"external":8,"children":207},"کرمان","\u002Fcategory\u002Fکرمان",[],{"title":209,"url":210,"external":8,"children":211},"کرمانشاه","\u002Fcategory\u002Fکرمانشاه",[],{"title":213,"url":214,"external":8,"children":215},"گلستان","\u002Fcategory\u002Fگلستان",[],{"title":217,"url":218,"external":8,"children":219},"لرستان","\u002Fcategory\u002Fلرستان",[],{"title":221,"url":222,"external":8,"children":223},"مازندران","\u002Fcategory\u002Fمازندران",[],{"title":225,"url":226,"external":8,"children":227},"مرکزی","\u002Fcategory\u002Fمرکزی",[],{"title":229,"url":230,"external":8,"children":231},"هرمزگان","\u002Fcategory\u002Fهرمزگان",[],{"title":233,"url":234,"external":8,"children":235},"همدان","\u002Fcategory\u002Fهمدان",[],{"title":237,"url":238,"external":8,"children":239},"یادداشت","\u002Fnotes",[],[241,245,249,253],{"title":242,"url":243,"external":8,"children":244},"درباره ما","\u002Fpage\u002Fabout",[],{"title":246,"url":247,"external":8,"children":248},"تماس با ما","\u002Fpage\u002Fcontact",[],{"title":250,"url":251,"external":8,"children":252},"نسخه چاپی","\u002Fnewspaper",[],{"title":254,"url":255,"external":8,"children":256},"آرشیو اخبار","\u002Farchive",[],[258,275,291,303,315,326,340,354],{"id":259,"type":260,"upTitle":261,"title":262,"lead":263,"url":264,"cover":265,"category":271,"publishedAt":274,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106775,"news",null,"شبکه بانکی به بیش از یک میلیون و ۶۶۸ هزار درخواست «حسام» پاسخ داد","بانک مرکزی اعلام کرد از زمان رونمایی سامانه «حسام»، شبکه بانکی به یک میلیون و ۶۶۸ هزار و ۵۳۶ درخواست پاسخ داده است.","\u002Fnews\u002F106775\u002Fشبکه-بانکی-به-بیش-از-یک-میلیون-و-۶۶۸-هزار-درخواست-حسام-پاسخ",{"path":266,"ext":267,"width":268,"height":269,"alt":261,"caption":261,"src":270},"2026\u002F11\u002F106776","jpg",180,120,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106776.jpg",{"id":272,"name":19,"slug":273,"color":261},251,"bank-insurance","2026-11-18T12:47:43Z",{"id":276,"type":260,"upTitle":277,"title":278,"lead":279,"url":280,"cover":281,"category":286,"publishedAt":290,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106772,"رییس کل سازمان توسعه تجارت ایران در سفر به گیلان مطرح کرد","تدوین ۲۰ بسته سرمایه‌گذاری برای توسعه تولید و تجارت گیلان","رئیس‌کل سازمان توسعه تجارت ایران ضمن اشاره به ظرفیت‌های راهبردی استان گیلان در حوزه حمل‌ونقل و تجارت ریلی، آبی، دریایی و هوایی،از تدوین ۲۰ بسته سرمایه‌گذاری با هدف پاسخ‌گویی به نیازها و رفع خلاهای حوزه تولید و تجارت…","\u002Fnews\u002F106772\u002Fتدوین-۲۰-بسته-سرمایهگذاری-برای-توسعه-تولید-و-تجارت-گیلان",{"path":282,"ext":267,"width":283,"height":284,"alt":261,"caption":261,"src":285},"2026\u002F11\u002F106773",550,333,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106773.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},6,"society","teal","2026-11-18T12:23:49Z",{"id":292,"type":260,"upTitle":261,"title":293,"lead":294,"url":295,"cover":296,"category":301,"publishedAt":302,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106769,"اقتصاد چرخشی؛ مسیر فولاد هرمزگان برای بازیابی منابع و خلق ارزش افزوده","مدیرعامل شرکت نگین فولاد هرمزگان ، با تشریح رویکردهای فولاد هرمزگان در حوزه اقتصاد چرخشی، از برنامه‌های این مجموعه برای کاهش ضایعات، بازگشت اقلام قابل استفاده به چرخه تولید و بهره‌برداری اقتصادی از دارایی‌های راکد خبر…","\u002Fnews\u002F106769\u002Fاقتصاد-چرخشی-مسیر-فولاد-هرمزگان-برای-بازیابی-منابع-و-خلق",{"path":297,"ext":267,"width":298,"height":299,"alt":261,"caption":261,"src":300},"2026\u002F11\u002F106770",750,1000,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106770.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T12:22:29Z",{"id":304,"type":260,"upTitle":261,"title":305,"lead":306,"url":307,"cover":308,"category":313,"publishedAt":314,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106766,"فولاد مبارکه به دنبال عبور از بازیافت سنتی و استقرار الگوی جامع اقتصاد چرخشی","مدیر پژوهش و نوآوری فولاد مبارکه، با تأکید بر اینکه اقتصاد چرخشی مفهومی فراتر از مدیریت پسماند و بازیافت است، مدیریت هوشمند منابع و خلق ارزش اقتصادی را از مهم‌ترین اهداف این رویکرد دانست و گفت: فولاد مبارکه در حال تدوین…","\u002Fnews\u002F106766\u002Fفولاد-مبارکه-به-دنبال-عبور-از-بازیافت-سنتی-و-استقرار-الگوی",{"path":309,"ext":267,"width":310,"height":311,"alt":261,"caption":261,"src":312},"2026\u002F11\u002F106767",675,793,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106767.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T12:19:00Z",{"id":316,"type":260,"upTitle":261,"title":317,"lead":261,"url":318,"cover":319,"category":324,"publishedAt":325,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106744,"روزنامه اقتصاد پویا ۲۷آبان","\u002Fnews\u002F106744\u002Fروزنامه-اقتصاد-پویا-۲۷آبان",{"path":320,"ext":267,"width":321,"height":322,"alt":261,"caption":261,"src":323},"2026\u002F11\u002F106746",1280,932,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106746.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T11:07:07Z",{"id":327,"type":260,"upTitle":261,"title":328,"lead":329,"url":330,"cover":331,"category":336,"publishedAt":339,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106741,"خیز بلند رایتل برای تغییر بازی در بازار ارتباطات؛ نسل پنجم آمد، جایگاه اپراتور تغییر می‌کند","رایتل در آستانه پانزدهمین سالروز تأسیس خود، با ورود رسمی به نسل پنجم تلفن همراه (۵G)، از استراتژی جدید خود برای تغییر جایگاه در صنعت فناوری اطلاعات کشور خبر داد. به گفته مدیرعامل این شرکت، تمرکز رایتل دیگر بر رقابت سنتی…","\u002Fnews\u002F106741\u002Fخیز-بلند-رایتل-برای-تغییر-بازی-در-بازار-ارتباطات-نسل-پنجم",{"path":332,"ext":267,"width":333,"height":334,"alt":261,"caption":261,"src":335},"2026\u002F11\u002F106742",1109,742,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106742.jpg",{"id":337,"name":11,"slug":338,"color":261},258,"ict","2026-11-17T15:54:09Z",{"id":341,"type":260,"upTitle":261,"title":342,"lead":343,"url":344,"cover":345,"category":350,"publishedAt":353,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106737,"مدنی‌زاده: اجازه ندادیم اقتصاد وارد مسیر ابرتورمی شود","وزیر اقتصاد با اشاره به اقدامات دولت و همکاری بانک مرکزی اعلام کرد از تشدید تورم و ورود اقتصاد به شرایط ابرتورمی جلوگیری شده و روند رشد ماهانه قیمت‌ها نیز تحت کنترل قرار گرفته است.","\u002Fnews\u002F106737\u002Fمدنیزاده-اجازه-ندادیم-اقتصاد-وارد-مسیر-ابرتورمی-شود",{"path":346,"ext":267,"width":347,"height":348,"alt":261,"caption":261,"src":349},"2026\u002F11\u002F106738",720,480,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106738.jpg",{"id":351,"name":15,"slug":352,"color":261},249,"macroeconomy","2026-11-17T08:31:20Z",{"id":355,"type":260,"upTitle":356,"title":357,"lead":358,"url":359,"cover":360,"category":365,"publishedAt":368,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106735,"رئیس سازمان بورس عنوان کرد","ضرورت استفاده از فناوری‌های نوین برای افزایش توان نظام مالی کشور","رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار با تأکید بر نقش تشکیل سرمایه در رشد اقتصادی کشور گفت: رشد اقتصادی از مسیر تشکیل سرمایه محقق می‌شود و در این زمینه، نهادهای مالی می‌توانند نقش مؤثری ایفا کنند. در این میان بهره‌گیری از…","\u002Fnews\u002F106735\u002Fضرورت-استفاده-از-فناوریهای-نوین-برای-افزایش-توان-نظام-مالی",{"path":361,"ext":267,"width":362,"height":363,"alt":261,"caption":261,"src":364},"2024\u002F09\u002F72402",900,600,"\u002Fmedia\u002F2024\u002F09\u002F72402.jpg",{"id":366,"name":23,"slug":367,"color":261},256,"bourse","2026-11-17T08:26:34Z",{"issueDate":370,"issueNumber":261,"url":318,"external":8,"cover":371,"coverImageUrl":261},"2026-11-18",{"path":320,"ext":267,"width":321,"height":322,"alt":372,"caption":261,"src":323},"روزنامه اقتصاد پویا",[],[375,380,384],{"id":376,"placement":377,"kind":378,"image":261,"link":261,"code":379},2,"articleEnd","code","\u003Cscript type=\"text\u002Fjavascript\">\n    (function(){\n    var now = new Date();\n    var head = document.getElementsByTagName('head')[0];\n    var script = document.createElement('script');\n    script.async = true;\n    var script_address = 'https:\u002F\u002Fcdn.yektanet.com\u002Fjs\u002Feghtesadepooya.ir\u002Fnative-eghtesadepooya.ir-12689.js';\n    script.src = script_address + '?v=' + now.getFullYear().toString() + '0' + now.getMonth() + '0' + now.getDate() + '0' + now.getHours();\n    head.appendChild(script);\n    })();\n\u003C\u002Fscript>\u003Cdiv id=\"pos-article-display-12433\">\u003C\u002Fdiv>",{"id":381,"placement":382,"kind":378,"image":261,"link":261,"code":383},3,"siteWide","\u003Cscript type=\"text\u002Fjavascript\">\n    (function(){\n    var now = new Date();\n    var head = document.getElementsByTagName('head')[0];\n    var script = document.createElement('script');\n    script.async = true;\n    var script_address = 'https:\u002F\u002Fcdn.yektanet.com\u002Fjs\u002Feghtesadepooya.ir\u002Fnative-eghtesadepooya.ir-12689.js';\n    script.src = script_address + '?v=' + now.getFullYear().toString() + '0' + now.getMonth() + '0' + now.getDate() + '0' + now.getHours();\n    head.appendChild(script);\n    })();\n\u003C\u002Fscript>\u003Cdiv id=\"pos-footer-sticky-12471\">\u003C\u002Fdiv>",{"id":385,"placement":382,"kind":378,"image":261,"link":261,"code":386},11,"\u003Cscript type=\"text\u002Fjavascript\">\n    (function(){\n    var now = new Date();\n    var head = document.getElementsByTagName('head')[0];\n    var script = document.createElement('script');\n    script.async = true;\n    var script_address = 'https:\u002F\u002Fcdn.yektanet.com\u002Fjs\u002Feghtesadepooya.ir\u002Fnative-eghtesadepooya.ir-12689.js';\n    script.src = script_address + '?v=' + now.getFullYear().toString() + '0' + now.getMonth() + '0' + now.getDate() + '0' + now.getHours();\n    head.appendChild(script);\n    })();\n\u003C\u002Fscript>\u003Cdiv id=\"pos-notification-12475\">\u003C\u002Fdiv>",[388],{"name":389,"slug":390,"isDefault":391,"current":392,"days":396,"updatedAt":415},"تهران","tehran",true,{"temperature":393,"code":381,"humidity":394,"wind":395,"isDay":8},15,58,5,[397,401,405,408,412],{"date":398,"code":381,"max":399,"min":400},"2026-11-22",20,8,{"date":402,"code":381,"max":403,"min":404},"2026-11-23",22,10,{"date":406,"code":376,"max":403,"min":407},"2026-11-24",9,{"date":409,"code":410,"max":411,"min":400},"2026-11-25",1,21,{"date":413,"code":414,"max":399,"min":287},"2026-11-26",0,"2026-11-22T15:41:09Z",{"id":417,"type":418,"upTitle":419,"title":420,"subTitle":261,"lead":421,"bodyHtml":422,"slug":423,"url":424,"cover":425,"gallery":430,"videoEmbed":261,"category":261,"breadcrumbs":431,"tags":435,"author":442,"authorName":261,"sourceName":261,"sourceUrl":261,"publishedAt":445,"updatedAt":446,"readingMinutes":287,"isFeatured":8,"isBreaking":8,"isSponsored":8,"needsBody":8,"allowComments":391,"commentCount":414,"seo":447,"related":448},91231,"report","بررسی اقتصادپویا از صادرات خدمات فنی و مهندسی؛","خدمات فنی و مهندسی موتور جدید رشد اقتصاد","اقتصاد پویا \u002F سرویس صنعت- صادرات خدمات فنی و مهندسی در سال ۱۴۰۴ با رشد چشمگیر ۱۴۰ درصدی به یکی از مهم‌ترین نقاط امید اقتصاد غیرنفتی ایران تبدیل شده است؛ رشدی که به گفته مسئولان حوزه تجارت خارجی، نه‌تنها از نظر عددی قابل توجه است، بلکه از نظر ماهیت نیز نشان‌دهنده تغییر تدریجی الگوی صادرات کشور از کالاهای سنتی به خدمات دانش‌بنیان است.","\u003Cp>در شرایطی که اقتصاد ایران سال‌ها با محدودیت‌های تجاری، تحریم‌های مالی و نوسانات سیاسی روبه‌رو بوده، رشد بخش خدمات فنی و مهندسی به‌عنوان یک حوزه کمتر وابسته به مبادلات فیزیکی، اهمیت دوچندانی پیدا کرده است.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>حسین جلیلی بال \u002F بر اساس آمارهای رسمی، صادرات خدمات فنی و مهندسی از حدود ۷۹۰ میلیون دلار در سال ۱۴۰۳ به حدود ۱.۸ میلیارد دلار در سال ۱۴۰۴ رسیده است؛ رقمی که در صورت احتساب سایر خدمات مرتبط، از مرز ۳ میلیارد دلار نیز عبور می‌کند. این رشد، در شرایطی رقم خورده که بخش قابل توجهی از اقتصاد جهانی با نااطمینانی‌های ژئوپلیتیک، اختلال در زنجیره تأمین و تغییرات ساختاری در تجارت بین‌الملل مواجه بوده است.ویژگی مهم این بخش از صادرات آن است که برخلاف کالاهای فیزیکی، وابستگی مستقیم به گمرک، مرزهای زمینی و دریایی یا محدودیت‌های حمل‌ونقل ندارد. همین مسئله باعث شده صادرات خدمات فنی و مهندسی تا حد زیادی از فشارهای تحریمی و محدودیت‌های لجستیکی مصون بماند و مسیر متفاوتی نسبت به تجارت سنتی طی کند.در چنین فضایی، ایران توانسته بخشی از ظرفیت مهندسی، دانش فنی و تخصص انسانی خود را به بازارهای منطقه‌ای و کشورهای همسایه صادر کند؛ بازاری که اگرچه رقابتی است، اما به دلیل نزدیکی جغرافیایی، فرهنگی و نیازهای زیرساختی، فرصت‌های قابل توجهی برای توسعه همکاری‌های اقتصادی فراهم کرده است.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>خدمات فنی و مهندسی؛ صادراتی فراتر از مرزهای فیزیکی\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های صادرات خدمات فنی و مهندسی، ماهیت غیرملموس و دانش‌محور آن است. برخلاف صادرات کالا که نیازمند عبور فیزیکی از مرزها، گمرکات و مسیرهای حمل‌ونقل است، صادرات خدمات مبتنی بر انتقال دانش، تخصص، طراحی، اجرا و مدیریت پروژه است.این ویژگی باعث شده این حوزه کمتر تحت تأثیر محدودیت‌های سنتی تجارت بین‌الملل قرار گیرد. به همین دلیل، حتی در شرایطی که برخی مسیرهای تجاری با محدودیت مواجه هستند، خدمات فنی و مهندسی همچنان امکان گسترش دارند. این موضوع به‌ویژه برای اقتصادهایی مانند ایران که با محدودیت‌های بانکی و تجاری مواجه هستند، اهمیت ویژه‌ای دارد.در واقع، آنچه امروز در صادرات خدمات فنی و مهندسی ایران رخ داده، نوعی تغییر پارادایم در تجارت خارجی است؛ تغییری که به جای تمرکز بر صادرات کالاهای خام یا نیمه‌خام، به سمت صادرات دانش و تخصص حرکت کرده است. این روند، در صورت تداوم، می‌تواند جایگاه ایران را در زنجیره ارزش منطقه‌ای و جهانی ارتقا دهد.از سوی دیگر، مزیت مهم این بخش، انعطاف‌پذیری بالای آن است. شرکت‌های فعال در حوزه خدمات فنی و مهندسی می‌توانند پروژه‌های خود را در کشورهای مختلف اجرا کنند، بدون آنکه نیازمند زیرساخت‌های سنگین صادراتی باشند. این موضوع باعث شده حتی در شرایط بحران یا محدودیت، امکان ادامه فعالیت این بخش حفظ شود.همچنین، صادرات خدمات فنی و مهندسی به‌طور مستقیم با اشتغال نیروی انسانی متخصص در داخل کشور مرتبط است. مهندسان، کارشناسان و شرکت‌های دانش‌بنیان در این فرآیند نقش اصلی را ایفا می‌کنند و همین موضوع باعث شده این حوزه به یکی از پیشران‌های اقتصاد دانش‌بنیان تبدیل شود.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>بازارهای منطقه‌ای؛ موتور محرک رشد صادرات خدمات\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>یکی از عوامل کلیدی در رشد صادرات خدمات فنی و مهندسی ایران، تمرکز بر بازارهای منطقه‌ای و کشورهای همسایه است. بر اساس گزارش‌ها، کشورهایی مانند روسیه، ارمنستان، بلاروس، ازبکستان، قزاقستان، تاجیکستان، عمان و عراق از مهم‌ترین مقاصد صادراتی این حوزه محسوب می‌شوند.این کشورها به دلیل نیاز گسترده به توسعه زیرساخت‌ها، پروژه‌های عمرانی، انرژی، حمل‌ونقل و فناوری، بازار مناسبی برای شرکت‌های ایرانی فراهم کرده‌اند. نزدیکی جغرافیایی نیز باعث کاهش هزینه‌های اجرایی و افزایش رقابت‌پذیری خدمات ایرانی در این بازارها شده است.در واقع، ایران در این حوزه توانسته از مزیت هم‌جواری و شناخت نسبی بازارهای منطقه‌ای استفاده کند. بسیاری از پروژه‌های فنی و مهندسی در این کشورها نیازمند تخصص‌هایی هستند که در داخل ایران توسعه یافته‌اند؛ از ساخت‌وساز و پروژه‌های عمرانی گرفته تا خدمات انرژی، برق، آب و زیرساخت‌های صنعتی.از سوی دیگر، برخی از این کشورها در چارچوب همکاری‌های منطقه‌ای و سازمان‌های اقتصادی، تمایل بیشتری به همکاری با ایران نشان داده‌اند. این موضوع فرصت مناسبی برای گسترش حضور شرکت‌های ایرانی در پروژه‌های بین‌المللی ایجاد کرده است.با این حال، کارشناسان تأکید دارند که حفظ و توسعه این بازارها نیازمند تقویت دیپلماسی اقتصادی، تسهیل روابط بانکی و ایجاد زیرساخت‌های مالی پایدار است. بدون این الزامات، امکان تثبیت و گسترش صادرات خدمات فنی و مهندسی با چالش مواجه خواهد شد.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>چالش‌ها و الزامات جهش صادرات به ۵ میلیارد دلار\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>برآوردهای رسمی نشان می‌دهد که صادرات خدمات فنی و مهندسی ایران می‌تواند در سال‌های آینده به سطح ۵ میلیارد دلار برسد؛ اما تحقق این هدف، نیازمند مجموعه‌ای از اصلاحات ساختاری و الزامات زیرساختی است.یکی از مهم‌ترین این الزامات، بهبود روابط بانکی و مالی بین‌المللی است. در حال حاضر، یکی از چالش‌های اصلی صادرکنندگان خدمات، دشواری در نقل‌وانتقال پول و محدودیت‌های بانکی است. بازگشت تدریجی به سازوکارهای مالی استاندارد بین‌المللی می‌تواند نقش مهمی در تسهیل تجارت خدمات ایفا کند.علاوه بر آن، تقویت سیستم‌های پرداخت، ایجاد کانال‌های مالی امن و توسعه همکاری‌های بانکی منطقه‌ای از جمله اقداماتی است که می‌تواند مسیر رشد این بخش را هموارتر کند. بدون این زیرساخت‌ها، حتی در صورت وجود تقاضای خارجی، فرآیند صادرات با کندی مواجه خواهد شد.چالش دیگر، مسائل حقوقی و قراردادی در پروژه‌های بین‌المللی است. بسیاری از شرکت‌های ایرانی در مواجهه با پروژه‌های خارجی با مشکلاتی در زمینه ضمانت‌نامه‌ها، حل اختلافات و اجرای قراردادها روبه‌رو هستند. بهبود چارچوب‌های حقوقی و حمایت‌های دولتی می‌تواند این ریسک‌ها را کاهش دهد.در کنار این موارد، مسئله تأمین مالی شرکت‌های صادرکننده نیز اهمیت دارد. برخی از شرکت‌های فعال در این حوزه به دلیل بدهی‌های بانکی یا محدودیت‌های مالی با چالش‌هایی مواجه هستند که توان توسعه فعالیت‌های بین‌المللی آنها را کاهش می‌دهد.همچنین، تقویت برند ملی خدمات فنی و مهندسی ایران در بازارهای جهانی از دیگر الزامات مهم این حوزه است. رقابت در بازار خدمات، بیش از هر چیز بر پایه اعتماد، کیفیت و سابقه اجرایی شکل می‌گیرد. بنابراین، ارتقای استانداردهای کیفی و افزایش شفافیت عملکرد شرکت‌ها می‌تواند نقش مهمی در افزایش سهم ایران در این بازار داشته باشد.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>اقتصاد دانش‌بنیان و آینده صادرات خدمات\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>رشد صادرات خدمات فنی و مهندسی را می‌توان بخشی از گذار اقتصاد ایران به سمت اقتصاد دانش‌بنیان دانست؛ اقتصادی که در آن ارزش افزوده نه از منابع خام، بلکه از دانش، فناوری و مهارت انسانی ایجاد می‌شود.در چنین مدلی، نیروی انسانی متخصص به مهم‌ترین دارایی اقتصادی تبدیل می‌شود. شرکت‌های مهندسی، مشاوره‌ای و فناوری اطلاعات نقش کلیدی در این فرآیند ایفا می‌کنند و می‌توانند جایگاه ایران را در زنجیره ارزش جهانی ارتقا دهند.از سوی دیگر، گسترش این نوع صادرات می‌تواند به کاهش وابستگی اقتصاد به درآمدهای نفتی کمک کند. هرچه سهم خدمات دانش‌بنیان در صادرات افزایش یابد، اقتصاد در برابر شوک‌های بیرونی مقاوم‌تر خواهد شد.با این حال، تحقق کامل این مسیر نیازمند سیاست‌گذاری پایدار، حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان، توسعه زیرساخت‌های مالی و تسهیل ارتباطات بین‌المللی است. بدون این عوامل، رشد فعلی ممکن است مقطعی باقی بماند.در مجموع، صادرات خدمات فنی و مهندسی امروز به یکی از مهم‌ترین نشانه‌های تغییر ساختار اقتصادی ایران تبدیل شده است؛ تغییری که اگر به‌درستی مدیریت شود، می‌تواند مسیر جدیدی برای رشد پایدار و حضور مؤثرتر در بازارهای جهانی ایجاد کند.\u003C\u002Fp>","خدمات-فنی-و-مهندسی-موتور-جدید-رشد-اقتصاد","\u002Fnews\u002F91231\u002Fخدمات-فنی-و-مهندسی-موتور-جدید-رشد-اقتصاد",{"path":426,"ext":267,"width":427,"height":428,"alt":420,"caption":261,"src":429},"2026\u002F05\u002F91232",1200,755,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F05\u002F91232.jpg",[],[432],{"name":433,"url":434},"اقتصاد پویا","\u002F",[436,439],{"name":437,"slug":438},"رشد اقتصادی","رشد-اقتصادی",{"name":440,"slug":441},"دانش‌بنیان","دانشبنیان",{"name":443,"slug":444},"مونا ربیعیان","مونا-ربیعیان","2026-05-10T06:00:02Z","2026-05-10T06:00:03Z",{"title":261,"description":261,"canonical":261,"noIndex":8},[449,460,471,479,491,501],{"id":450,"type":451,"upTitle":261,"title":452,"lead":453,"url":454,"cover":455,"category":261,"publishedAt":459,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106549,"note","فرسودگی رشد اقتصادی","اقتصاد برای رشد به شعار، بخشنامه و وعده‌های بلندمدت نیاز ندارد؛ پیش از هر چیز به سرمایه‌گذاری احتیاج دارد. هیچ کشوری نمی‌تواند در شرایطی که زیرساخت‌های حیاتی آن فرسوده شده، شبکه حمل‌ونقل با محدودیت ظرفیت مواجه است…","\u002Fnews\u002F106549\u002Fفرسودگی-رشد-اقتصادی",{"path":456,"ext":267,"width":321,"height":457,"alt":261,"caption":261,"src":458},"2026\u002F04\u002F90357",1193,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F04\u002F90357.jpg","2026-11-11T08:46:56Z",{"id":461,"type":451,"upTitle":261,"title":462,"lead":463,"url":464,"cover":465,"category":261,"publishedAt":470,"isFeatured":8,"isBreaking":8},105583,"فساد؛ مانعی پنهان در مسیر رشد سرمایه‌گذاری","سرمایه‌گذاری موتور محرک رشد اقتصادی، ایجاد اشتغال، توسعه صنعتی و افزایش رفاه عمومی است؛ اما این موتور بدون اعتماد، شفافیت و امنیت اقتصادی نمی‌تواند با تمام ظرفیت خود حرکت کند. یکی از مهم‌ترین عواملی که بر تصمیم…","\u002Fnews\u002F105583\u002Fفساد-مانعی-پنهان-در-مسیر-رشد-سرمایهگذاری",{"path":466,"ext":267,"width":467,"height":468,"alt":261,"caption":261,"src":469},"2024\u002F12\u002F75901",949,881,"\u002Fmedia\u002F2024\u002F12\u002F75901.jpg","2026-10-11T09:47:17Z",{"id":472,"type":451,"upTitle":473,"title":474,"lead":475,"url":476,"cover":477,"category":261,"publishedAt":478,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93775,"اقتصاد زیرزمینی؛","فرصتی برای سودجویی و تهدیدی برای اقتصاد رسمی","اقتصاد زیرزمینی زمانی رشد می‌کند که بخشی از فعالیت‌های اقتصادی خارج از چارچوب‌های رسمی، نظارت قانونی و نظام مالیاتی انجام شود. این بخش از اقتصاد اگرچه گاهی به عنوان راهی برای بقا در شرایط دشوار اقتصادی شکل می‌گیرد، اما…","\u002Fnews\u002F93775\u002Fفرصتی-برای-سودجویی-و-تهدیدی-برای-اقتصاد-رسمی",{"path":456,"ext":267,"width":321,"height":457,"alt":261,"caption":261,"src":458},"2026-08-02T06:18:00Z",{"id":480,"type":418,"upTitle":481,"title":482,"lead":483,"url":484,"cover":485,"category":261,"publishedAt":490,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93584,"گزارش اقتصاد پویا از لزوم توسعه صادرات غیرنفتی؛","رشد اقتصادی با تولید صادرات‌محور","اقتصاد پویا \u002F سرویس صنعت- صادرات غیرنفتی طی سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین محورهای سیاست‌گذاری اقتصادی ایران تبدیل شده است. در شرایطی که درآمدهای نفتی تحت تأثیر تحریم‌ها، محدودیت‌های بانکی و نوسانات بازار جهانی قرار…","\u002Fnews\u002F93584\u002Fرشد-اقتصادی-با-تولید-صادراتمحور",{"path":486,"ext":267,"width":487,"height":488,"alt":261,"caption":261,"src":489},"2025\u002F06\u002F80838",250,167,"\u002Fmedia\u002F2025\u002F06\u002F80838.jpg","2026-07-26T11:48:57Z",{"id":492,"type":451,"upTitle":261,"title":493,"lead":494,"url":495,"cover":496,"category":261,"publishedAt":500,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93149,"رشد منفی ؛ زنگ خطری برای اقتصاد و معیشت","رشد اقتصادی، یکی از مهم ترین شاخص های سنجش سلامت اقتصاد هر کشور است. زمانی که این شاخص منفی می شود، معنای آن تنها کوچک شدن اندازه اقتصاد نیست؛ بلکه پیامدهای آن به طور مستقیم بر سفره مردم، بازار کار، سرمایه گذاری و آینده…","\u002Fnews\u002F93149\u002Fرشد-منفی-زنگ-خطری-برای-اقتصاد-و-معیشت",{"path":497,"ext":267,"width":498,"height":321,"alt":261,"caption":261,"src":499},"2026\u002F04\u002F90362",853,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F04\u002F90362.jpg","2026-07-12T05:57:55Z",{"id":502,"type":260,"upTitle":261,"title":503,"lead":504,"url":505,"cover":506,"category":510,"publishedAt":513,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93105,"خطرات اقتصاد جهان در نیمه دوم ۲۰۲۶","«آکسفورد اکونومیکس» اعلام کرد که چشم‌انداز اقتصاد جهان در نیمه دوم ۲۰۲۶ به مجموعه‌ای از عوامل به‌هم‌پیوسته وابسته است و مهم‌ترین عامل، سرنوشت توافق میان ایران و آمریکا خواهد بود.","\u002Fnews\u002F93105\u002Fخطرات-اقتصاد-جهان-در-نیمه-دوم-۲۰۲۶",{"path":507,"ext":267,"width":347,"height":508,"alt":261,"caption":261,"src":509},"2026\u002F07\u002F93106",402,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F07\u002F93106.jpg",{"id":381,"name":97,"slug":511,"color":512},"international","ink","2026-07-08T11:58:49Z",{"name":433,"description":515,"ga4MeasurementId":516,"adsEnabled":391,"jaaarArchiveUrl":517},"سایت خبری و تحلیلی اقتصاد پویا","G-JXE5N6TMHY","https:\u002F\u002Fwww.jaaar.com\u002Fkiosk\u002Farchives\u002FEqtesad_pooya"]