[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"layout":3,"weather-default":381,"article-93201":409,"site-settings":512},{"header":4,"footer":240,"breaking":257,"latestPrintIssue":369,"social":373,"ads":374,"articleAdAfterParagraph":380},[5,42,44,46,48,68,96,100,124,148,236],{"title":6,"url":7,"external":8,"children":9},"اقتصادی","\u002Fcategory\u002Feconomy",false,[10,14,18,22,26,30,34,38],{"title":11,"url":12,"external":8,"children":13},"ارتباطات و دنیای دیجیتال","\u002Fcategory\u002Fict",[],{"title":15,"url":16,"external":8,"children":17},"اقتصاد کلان","\u002Fcategory\u002Fmacroeconomy",[],{"title":19,"url":20,"external":8,"children":21},"بانک و بیمه","\u002Fcategory\u002Fbank-insurance",[],{"title":23,"url":24,"external":8,"children":25},"بورس","\u002Fcategory\u002Fbourse",[],{"title":27,"url":28,"external":8,"children":29},"راه و مسکن","\u002Fcategory\u002Fhousing-roads",[],{"title":31,"url":32,"external":8,"children":33},"صنعت و معدن","\u002Fcategory\u002Findustry-mining",[],{"title":35,"url":36,"external":8,"children":37},"کشاورزی","\u002Fcategory\u002Fagriculture",[],{"title":39,"url":40,"external":8,"children":41},"نفت و انرژی","\u002Fcategory\u002Fenergy",[],{"title":19,"url":20,"external":8,"children":43},[],{"title":23,"url":24,"external":8,"children":45},[],{"title":39,"url":40,"external":8,"children":47},[],{"title":49,"url":50,"external":8,"children":51},"سیاسی","\u002Fcategory\u002Fpolitics",[52,56,60,64],{"title":53,"url":54,"external":8,"children":55},"دفاعی و امنیتی","\u002Fcategory\u002Fdefense-security",[],{"title":57,"url":58,"external":8,"children":59},"دولت","\u002Fcategory\u002Fgovernment",[],{"title":61,"url":62,"external":8,"children":63},"سیاست","\u002Fcategory\u002Fdomestic-politics",[],{"title":65,"url":66,"external":8,"children":67},"مجلس","\u002Fcategory\u002Fparliament",[],{"title":69,"url":70,"external":8,"children":71},"اجتماعی","\u002Fcategory\u002Fsociety",[72,76,80,84,88,92],{"title":73,"url":74,"external":8,"children":75},"آموزش","\u002Fcategory\u002Feducation",[],{"title":77,"url":78,"external":8,"children":79},"جامعه","\u002Fcategory\u002Fcommunity",[],{"title":81,"url":82,"external":8,"children":83},"حوادث، انتظامی","\u002Fcategory\u002Fincidents",[],{"title":85,"url":86,"external":8,"children":87},"سلامت و رفاه","\u002Fcategory\u002Fhealth-welfare",[],{"title":89,"url":90,"external":8,"children":91},"شهری","\u002Fcategory\u002Furban",[],{"title":93,"url":94,"external":8,"children":95},"محیط زیست","\u002Fcategory\u002Fenvironment",[],{"title":97,"url":98,"external":8,"children":99},"بین الملل","\u002Fcategory\u002Finternational",[],{"title":101,"url":102,"external":8,"children":103},"ورزشی","\u002Fcategory\u002Fsport",[104,108,112,116,120],{"title":105,"url":106,"external":8,"children":107},"بسکتبال","\u002Fcategory\u002Fbasketball",[],{"title":109,"url":110,"external":8,"children":111},"فوتبال","\u002Fcategory\u002Ffootball",[],{"title":113,"url":114,"external":8,"children":115},"کشتی و وزنه برداری","\u002Fcategory\u002Fwrestling-weightlifting",[],{"title":117,"url":118,"external":8,"children":119},"والیبال","\u002Fcategory\u002Fvolleyball",[],{"title":121,"url":122,"external":8,"children":123},"ورزش های رزمی","\u002Fcategory\u002Fmartial-arts",[],{"title":125,"url":126,"external":8,"children":127},"فرهنگی","\u002Fcategory\u002Fculture",[128,132,136,140,144],{"title":129,"url":130,"external":8,"children":131},"رسانه","\u002Fcategory\u002Fmedia",[],{"title":133,"url":134,"external":8,"children":135},"سینما و تئاتر","\u002Fcategory\u002Fcinema-theater",[],{"title":137,"url":138,"external":8,"children":139},"گردشگری","\u002Fcategory\u002Ftourism",[],{"title":141,"url":142,"external":8,"children":143},"موسیقی","\u002Fcategory\u002Fmusic",[],{"title":145,"url":146,"external":8,"children":147},"میراث فرهنگی","\u002Fcategory\u002Fheritage",[],{"title":149,"url":150,"external":8,"children":151},"استان ها","\u002Fcategory\u002Fprovinces",[152,156,160,164,168,172,176,180,184,188,192,196,200,204,208,212,216,220,224,228,232],{"title":153,"url":154,"external":8,"children":155},"آذربایجان شرقی","\u002Fcategory\u002Fآذربایجان-شرقی",[],{"title":157,"url":158,"external":8,"children":159},"اردبیل","\u002Fcategory\u002Fاردبیل",[],{"title":161,"url":162,"external":8,"children":163},"اصفهان","\u002Fcategory\u002Fاصفهان",[],{"title":165,"url":166,"external":8,"children":167},"البرز","\u002Fcategory\u002Fالبرز",[],{"title":169,"url":170,"external":8,"children":171},"بوشهر","\u002Fcategory\u002Fبوشهر",[],{"title":173,"url":174,"external":8,"children":175},"خراسان رضوی","\u002Fcategory\u002Fخراسان-رضوی",[],{"title":177,"url":178,"external":8,"children":179},"خراسان شمالی","\u002Fcategory\u002Fخراسان-شمالی",[],{"title":181,"url":182,"external":8,"children":183},"خوزستان","\u002Fcategory\u002Fخوزستان",[],{"title":185,"url":186,"external":8,"children":187},"سیستان و بلوچستان","\u002Fcategory\u002Fسیستان-و-بلوچستان",[],{"title":189,"url":190,"external":8,"children":191},"فارس","\u002Fcategory\u002Fفارس",[],{"title":193,"url":194,"external":8,"children":195},"قزوین","\u002Fcategory\u002Fقزوین",[],{"title":197,"url":198,"external":8,"children":199},"قم","\u002Fcategory\u002Fقم",[],{"title":201,"url":202,"external":8,"children":203},"کردستان","\u002Fcategory\u002Fکردستان",[],{"title":205,"url":206,"external":8,"children":207},"کرمان","\u002Fcategory\u002Fکرمان",[],{"title":209,"url":210,"external":8,"children":211},"کرمانشاه","\u002Fcategory\u002Fکرمانشاه",[],{"title":213,"url":214,"external":8,"children":215},"گلستان","\u002Fcategory\u002Fگلستان",[],{"title":217,"url":218,"external":8,"children":219},"لرستان","\u002Fcategory\u002Fلرستان",[],{"title":221,"url":222,"external":8,"children":223},"مازندران","\u002Fcategory\u002Fمازندران",[],{"title":225,"url":226,"external":8,"children":227},"مرکزی","\u002Fcategory\u002Fمرکزی",[],{"title":229,"url":230,"external":8,"children":231},"هرمزگان","\u002Fcategory\u002Fهرمزگان",[],{"title":233,"url":234,"external":8,"children":235},"همدان","\u002Fcategory\u002Fهمدان",[],{"title":237,"url":238,"external":8,"children":239},"یادداشت","\u002Fnotes",[],[241,245,249,253],{"title":242,"url":243,"external":8,"children":244},"درباره ما","\u002Fpage\u002Fabout",[],{"title":246,"url":247,"external":8,"children":248},"تماس با ما","\u002Fpage\u002Fcontact",[],{"title":250,"url":251,"external":8,"children":252},"نسخه چاپی","\u002Fnewspaper",[],{"title":254,"url":255,"external":8,"children":256},"آرشیو اخبار","\u002Farchive",[],[258,275,291,303,315,326,340,354],{"id":259,"type":260,"upTitle":261,"title":262,"lead":263,"url":264,"cover":265,"category":271,"publishedAt":274,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106775,"news",null,"شبکه بانکی به بیش از یک میلیون و ۶۶۸ هزار درخواست «حسام» پاسخ داد","بانک مرکزی اعلام کرد از زمان رونمایی سامانه «حسام»، شبکه بانکی به یک میلیون و ۶۶۸ هزار و ۵۳۶ درخواست پاسخ داده است.","\u002Fnews\u002F106775\u002Fشبکه-بانکی-به-بیش-از-یک-میلیون-و-۶۶۸-هزار-درخواست-حسام-پاسخ",{"path":266,"ext":267,"width":268,"height":269,"alt":261,"caption":261,"src":270},"2026\u002F11\u002F106776","jpg",180,120,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106776.jpg",{"id":272,"name":19,"slug":273,"color":261},251,"bank-insurance","2026-11-18T12:47:43Z",{"id":276,"type":260,"upTitle":277,"title":278,"lead":279,"url":280,"cover":281,"category":286,"publishedAt":290,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106772,"رییس کل سازمان توسعه تجارت ایران در سفر به گیلان مطرح کرد","تدوین ۲۰ بسته سرمایه‌گذاری برای توسعه تولید و تجارت گیلان","رئیس‌کل سازمان توسعه تجارت ایران ضمن اشاره به ظرفیت‌های راهبردی استان گیلان در حوزه حمل‌ونقل و تجارت ریلی، آبی، دریایی و هوایی،از تدوین ۲۰ بسته سرمایه‌گذاری با هدف پاسخ‌گویی به نیازها و رفع خلاهای حوزه تولید و تجارت…","\u002Fnews\u002F106772\u002Fتدوین-۲۰-بسته-سرمایهگذاری-برای-توسعه-تولید-و-تجارت-گیلان",{"path":282,"ext":267,"width":283,"height":284,"alt":261,"caption":261,"src":285},"2026\u002F11\u002F106773",550,333,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106773.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},6,"society","teal","2026-11-18T12:23:49Z",{"id":292,"type":260,"upTitle":261,"title":293,"lead":294,"url":295,"cover":296,"category":301,"publishedAt":302,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106769,"اقتصاد چرخشی؛ مسیر فولاد هرمزگان برای بازیابی منابع و خلق ارزش افزوده","مدیرعامل شرکت نگین فولاد هرمزگان ، با تشریح رویکردهای فولاد هرمزگان در حوزه اقتصاد چرخشی، از برنامه‌های این مجموعه برای کاهش ضایعات، بازگشت اقلام قابل استفاده به چرخه تولید و بهره‌برداری اقتصادی از دارایی‌های راکد خبر…","\u002Fnews\u002F106769\u002Fاقتصاد-چرخشی-مسیر-فولاد-هرمزگان-برای-بازیابی-منابع-و-خلق",{"path":297,"ext":267,"width":298,"height":299,"alt":261,"caption":261,"src":300},"2026\u002F11\u002F106770",750,1000,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106770.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T12:22:29Z",{"id":304,"type":260,"upTitle":261,"title":305,"lead":306,"url":307,"cover":308,"category":313,"publishedAt":314,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106766,"فولاد مبارکه به دنبال عبور از بازیافت سنتی و استقرار الگوی جامع اقتصاد چرخشی","مدیر پژوهش و نوآوری فولاد مبارکه، با تأکید بر اینکه اقتصاد چرخشی مفهومی فراتر از مدیریت پسماند و بازیافت است، مدیریت هوشمند منابع و خلق ارزش اقتصادی را از مهم‌ترین اهداف این رویکرد دانست و گفت: فولاد مبارکه در حال تدوین…","\u002Fnews\u002F106766\u002Fفولاد-مبارکه-به-دنبال-عبور-از-بازیافت-سنتی-و-استقرار-الگوی",{"path":309,"ext":267,"width":310,"height":311,"alt":261,"caption":261,"src":312},"2026\u002F11\u002F106767",675,793,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106767.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T12:19:00Z",{"id":316,"type":260,"upTitle":261,"title":317,"lead":261,"url":318,"cover":319,"category":324,"publishedAt":325,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106744,"روزنامه اقتصاد پویا ۲۷آبان","\u002Fnews\u002F106744\u002Fروزنامه-اقتصاد-پویا-۲۷آبان",{"path":320,"ext":267,"width":321,"height":322,"alt":261,"caption":261,"src":323},"2026\u002F11\u002F106746",1280,932,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106746.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T11:07:07Z",{"id":327,"type":260,"upTitle":261,"title":328,"lead":329,"url":330,"cover":331,"category":336,"publishedAt":339,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106741,"خیز بلند رایتل برای تغییر بازی در بازار ارتباطات؛ نسل پنجم آمد، جایگاه اپراتور تغییر می‌کند","رایتل در آستانه پانزدهمین سالروز تأسیس خود، با ورود رسمی به نسل پنجم تلفن همراه (۵G)، از استراتژی جدید خود برای تغییر جایگاه در صنعت فناوری اطلاعات کشور خبر داد. به گفته مدیرعامل این شرکت، تمرکز رایتل دیگر بر رقابت سنتی…","\u002Fnews\u002F106741\u002Fخیز-بلند-رایتل-برای-تغییر-بازی-در-بازار-ارتباطات-نسل-پنجم",{"path":332,"ext":267,"width":333,"height":334,"alt":261,"caption":261,"src":335},"2026\u002F11\u002F106742",1109,742,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106742.jpg",{"id":337,"name":11,"slug":338,"color":261},258,"ict","2026-11-17T15:54:09Z",{"id":341,"type":260,"upTitle":261,"title":342,"lead":343,"url":344,"cover":345,"category":350,"publishedAt":353,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106737,"مدنی‌زاده: اجازه ندادیم اقتصاد وارد مسیر ابرتورمی شود","وزیر اقتصاد با اشاره به اقدامات دولت و همکاری بانک مرکزی اعلام کرد از تشدید تورم و ورود اقتصاد به شرایط ابرتورمی جلوگیری شده و روند رشد ماهانه قیمت‌ها نیز تحت کنترل قرار گرفته است.","\u002Fnews\u002F106737\u002Fمدنیزاده-اجازه-ندادیم-اقتصاد-وارد-مسیر-ابرتورمی-شود",{"path":346,"ext":267,"width":347,"height":348,"alt":261,"caption":261,"src":349},"2026\u002F11\u002F106738",720,480,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106738.jpg",{"id":351,"name":15,"slug":352,"color":261},249,"macroeconomy","2026-11-17T08:31:20Z",{"id":355,"type":260,"upTitle":356,"title":357,"lead":358,"url":359,"cover":360,"category":365,"publishedAt":368,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106735,"رئیس سازمان بورس عنوان کرد","ضرورت استفاده از فناوری‌های نوین برای افزایش توان نظام مالی کشور","رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار با تأکید بر نقش تشکیل سرمایه در رشد اقتصادی کشور گفت: رشد اقتصادی از مسیر تشکیل سرمایه محقق می‌شود و در این زمینه، نهادهای مالی می‌توانند نقش مؤثری ایفا کنند. در این میان بهره‌گیری از…","\u002Fnews\u002F106735\u002Fضرورت-استفاده-از-فناوریهای-نوین-برای-افزایش-توان-نظام-مالی",{"path":361,"ext":267,"width":362,"height":363,"alt":261,"caption":261,"src":364},"2024\u002F09\u002F72402",900,600,"\u002Fmedia\u002F2024\u002F09\u002F72402.jpg",{"id":366,"name":23,"slug":367,"color":261},256,"bourse","2026-11-17T08:26:34Z",{"issueDate":370,"issueNumber":261,"url":318,"external":8,"cover":371,"coverImageUrl":261},"2026-11-18",{"path":320,"ext":267,"width":321,"height":322,"alt":372,"caption":261,"src":323},"روزنامه اقتصاد پویا",[],[375],{"id":376,"placement":377,"kind":378,"image":261,"link":261,"code":379},2,"articleEnd","code","\u003Cscript type=\"text\u002Fjavascript\">\n    (function(){\n    var now = new Date();\n    var head = document.getElementsByTagName('head')[0];\n    var script = document.createElement('script');\n    script.async = true;\n    var script_address = 'https:\u002F\u002Fcdn.yektanet.com\u002Fjs\u002Feghtesadepooya.ir\u002Fnative-eghtesadepooya.ir-12689.js';\n    script.src = script_address + '?v=' + now.getFullYear().toString() + '0' + now.getMonth() + '0' + now.getDate() + '0' + now.getHours();\n    head.appendChild(script);\n    })();\n\u003C\u002Fscript>\u003Cdiv id=\"pos-article-display-12433\">\u003C\u002Fdiv>",3,[382],{"name":383,"slug":384,"isDefault":385,"current":386,"days":389,"updatedAt":408},"تهران","tehran",true,{"temperature":387,"code":380,"humidity":388,"wind":287,"isDay":8},12,62,[390,394,398,401,405],{"date":391,"code":380,"max":392,"min":393},"2026-11-22",20,8,{"date":395,"code":380,"max":396,"min":397},"2026-11-23",22,10,{"date":399,"code":376,"max":396,"min":400},"2026-11-24",9,{"date":402,"code":403,"max":404,"min":393},"2026-11-25",1,21,{"date":406,"code":407,"max":392,"min":287},"2026-11-26",0,"2026-11-22T18:47:07Z",{"id":410,"type":411,"upTitle":412,"title":413,"subTitle":261,"lead":414,"bodyHtml":415,"slug":416,"url":417,"cover":418,"gallery":423,"videoEmbed":261,"category":261,"breadcrumbs":424,"tags":428,"author":434,"authorName":261,"sourceName":261,"sourceUrl":261,"publishedAt":437,"updatedAt":438,"readingMinutes":439,"isFeatured":8,"isBreaking":8,"isSponsored":8,"needsBody":8,"allowComments":385,"commentCount":407,"seo":440,"related":441},93201,"report","گزارش اقتصاد پویا از ظرفیت های مغفول مناطق آزاد و ویژه اقتصادی؛","ظرفیت های اقتصادی مرزنشینان","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - مرزهای ایران، علاوه بر اهمیت امنیتی و ژئوپلیتیکی، از منظر اقتصادی نیز ظرفیت های گسترده ای برای توسعه تجارت، سرمایه گذاری و اشتغال دارند. با این حال، در برخی مناطق مرزی، محدودیت فرصت های شغلی، فاصله از مراکز صنعتی و کمبود زیرساخت های اقتصادی موجب شده است بخشی از ساکنان این مناطق برای تأمین معاش به مشاغل پرخطر و غیررسمی از جمله کولبری روی آورند. این پدیده طی سال های گذشته همواره یکی از مهم ترین موضوعات اقتصادی و اجتماعی مناطق مرزی بوده و بارها مورد توجه کارشناسان، نمایندگان مجلس و مسئولان اجرایی قرار گرفته است.","\u003Cp>رضا قیدر \u002F اقتصاددانان معتقدند کولبری را نمی توان صرفاً یک مسئله مرزی یا انتظامی دانست، بلکه این پدیده ریشه های عمیقی در ساختار اقتصادی مناطق کمتر توسعه یافته دارد. هر زمان که فرصت های شغلی پایدار، سرمایه گذاری صنعتی و زیرساخت های تجاری در مناطق مرزی گسترش یافته، وابستگی مردم به مشاغل غیررسمی نیز کاهش پیدا کرده است. از همین رو، بسیاری از کارشناسان توسعه، راهکار اصلی را نه صرفاً در برخورد با پیامدها، بلکه در ایجاد فرصت های اقتصادی جایگزین جست وجو می کنند.در این میان، مناطق آزاد و ویژه اقتصادی می توانند نقش مهمی در تغییر الگوی اشتغال مرزنشینان ایفا کنند. فلسفه شکل گیری این مناطق، جذب سرمایه گذاری، توسعه صادرات، رونق تولید، تسهیل تجارت و ایجاد اشتغال است. اگر این اهداف به طور کامل محقق شوند، ظرفیت آن را دارند که زمینه اشتغال رسمی و پایدار را برای ساکنان مناطق مرزی فراهم کنند و فشار اقتصادی بر خانوارها را کاهش دهند.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>کولبری؛ بازتابی از چالش های توسعه نامتوازن\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>کارشناسان توسعه منطقه ای بر این باورند که کولبری بیش از آنکه یک انتخاب باشد، در بسیاری از موارد نتیجه محدود بودن گزینه های اقتصادی است. در مناطقی که صنایع بزرگ، واحدهای تولیدی، خدمات لجستیکی یا مراکز تجاری گسترده وجود ندارد، بازار کار نیز محدودتر است و خانوارها برای تأمین درآمد با دشواری بیشتری روبه رو می شوند.از سوی دیگر، بسیاری از شهرهای مرزی از ظرفیت های قابل توجهی در حوزه تجارت، گردشگری، صنایع تبدیلی، کشاورزی، حمل و نقل و خدمات برخوردار هستند، اما نبود زیرساخت های کافی یا سرمایه گذاری مناسب موجب شده بخشی از این ظرفیت ها بالفعل نشود. در چنین شرایطی، توسعه فعالیت های اقتصادی رسمی می تواند زمینه اشتغال هزاران نفر را فراهم کند.مناطق آزاد و ویژه اقتصادی دقیقاً با هدف بهره گیری از همین ظرفیت ها شکل گرفته اند. معافیت های گمرکی، تسهیل فرآیندهای سرمایه گذاری، ایجاد زیرساخت های صنعتی و امکان توسعه صادرات، از جمله ابزارهایی است که می تواند سرمایه را به سمت این مناطق هدایت کند. هرچه سرمایه گذاری افزایش یابد، فرصت های شغلی بیشتری نیز ایجاد خواهد شد و اقتصاد محلی از وابستگی به فعالیت های غیررسمی فاصله می گیرد.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>مناطق آزاد؛ فرصتی برای اشتغال پایدار\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>تجربه بسیاری از کشورها نشان می دهد که مناطق آزاد زمانی موفق هستند که علاوه بر تسهیل تجارت، به موتور توسعه منطقه ای نیز تبدیل شوند. ایجاد شهرک های صنعتی، صنایع بسته بندی، واحدهای فرآوری محصولات کشاورزی، مراکز لجستیکی، انبارهای صادراتی، صنایع کوچک و متوسط و خدمات فنی و بازرگانی، می تواند فرصت های شغلی متنوعی برای ساکنان مناطق مرزی ایجاد کند.کارشناسان معتقدند توسعه مناطق آزاد تنها به ساخت زیرساخت های فیزیکی محدود نمی شود. آموزش نیروی انسانی، حمایت از کارآفرینان محلی، توسعه کسب و کارهای کوچک، دسترسی آسان به تسهیلات مالی و ایجاد بازارهای رسمی مرزی نیز از عوامل مهم در موفقیت این مناطق به شمار می روند.همچنین ظرفیت های گردشگری، صنایع دستی، کشاورزی و تجارت مرزی در بسیاری از استان های مرزی می تواند مکمل فعالیت های صنعتی باشد. اگر این ظرفیت ها در قالب برنامه ای منسجم مورد حمایت قرار گیرند، امکان افزایش درآمد خانوارها و کاهش وابستگی به مشاغل پرخطر فراهم خواهد شد.در همین راستا، بسیاری از تحلیلگران اقتصادی تأکید می کنند که توسعه مناطق آزاد و ویژه اقتصادی باید بیش از گذشته با برنامه های توسعه محلی پیوند بخورد. ایجاد اشتغال برای ساکنان بومی، اولویت دادن به سرمایه گذاری های مولد، توسعه زیرساخت های حمل و نقل، افزایش دسترسی به بازارهای داخلی و خارجی و حمایت از صادرات، می تواند این مناطق را به کانون رشد اقتصادی تبدیل کند.بر همین اساس، آینده اقتصاد مرزها بیش از هر چیز به میزان موفقیت سیاست های توسعه ای بستگی دارد. هرچه فرصت های شغلی رسمی، پایدار و مولد گسترش یابد، وابستگی خانوارها به فعالیت های غیررسمی کاهش خواهد یافت و مناطق مرزی نیز از ظرفیت های اقتصادی خود برای ایجاد رونق، تولید و سرمایه گذاری بهره بیشتری خواهند برد.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>سرمایه گذاری؛ حلقه مفقوده توسعه اقتصاد مرزی\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>یکی از مهم ترین موضوعاتی که کارشناسان توسعه منطقه ای بر آن تأکید دارند، افزایش سرمایه گذاری در مناطق مرزی است. تجربه کشورهای مختلف نشان می دهد هر جا سرمایه، صنعت و تجارت رسمی گسترش یافته، فرصت های شغلی پایدار نیز افزایش پیدا کرده و وابستگی مردم به مشاغل غیررسمی کاهش یافته است. از این رو، بسیاری از اقتصاددانان معتقدند توسعه مناطق آزاد و ویژه اقتصادی زمانی می تواند به هدف اصلی خود دست یابد که سرمایه گذاری مولد در این مناطق به طور مستمر افزایش یابد.سرمایه گذاری در صنایع تبدیلی، واحدهای بسته بندی، کارخانه های فرآوری محصولات کشاورزی، صنایع معدنی، لجستیک، حمل و نقل، انبارداری، خدمات صادراتی و گردشگری می تواند هزاران فرصت شغلی مستقیم و غیرمستقیم ایجاد کند. این مشاغل علاوه بر ایجاد درآمد پایدار، موجب افزایش گردش مالی در اقتصاد محلی، رونق کسب و کارهای کوچک و رشد خدمات وابسته نیز خواهند شد.در کنار سرمایه گذاری، توسعه زیرساخت ها نیز اهمیت ویژه ای دارد. راه های ارتباطی، پایانه های مرزی، خطوط ریلی، انبارهای استاندارد، مراکز گمرکی، زیرساخت های ارتباطی و دسترسی به انرژی، از جمله عواملی هستند که نقش تعیین کننده ای در جذب سرمایه گذاران دارند. هرچه زیرساخت ها کامل تر باشد، هزینه فعالیت اقتصادی کاهش یافته و انگیزه بخش خصوصی برای حضور در این مناطق بیشتر خواهد شد. توسعه تجارت رسمی؛ جایگزینی برای فعالیت های پرخطریکی از اهداف اصلی ایجاد مناطق آزاد و ویژه اقتصادی، گسترش تجارت رسمی و تسهیل صادرات و واردات در چارچوب قوانین است. کارشناسان معتقدند هر اندازه فعالیت های تجاری در مسیرهای رسمی توسعه یابد، زمینه برای اشتغال پایدار و کاهش فعالیت های غیررسمی نیز فراهم تر خواهد شد.توسعه بازارچه های مرزی، حمایت از شرکت های صادراتی، تسهیل فرآیندهای گمرکی، کاهش بروکراسی اداری و ایجاد مراکز توزیع کالا، می تواند به رونق تجارت قانونی در مناطق مرزی کمک کند. همچنین ایجاد خوشه های صنعتی و تجاری، علاوه بر افزایش ارزش افزوده، فرصت های شغلی متنوعی برای جوانان این مناطق فراهم خواهد کرد.از سوی دیگر، بسیاری از کارشناسان بر این باورند که آموزش های فنی و حرفه ای نیز باید همگام با توسعه اقتصادی گسترش یابد. تربیت نیروی انسانی ماهر در حوزه هایی مانند صنایع غذایی، تعمیرات صنعتی، حمل و نقل، فناوری اطلاعات، گردشگری و خدمات بازرگانی، می تواند امکان اشتغال نیروهای بومی را در واحدهای تولیدی و خدماتی افزایش دهد.حمایت از کسب و کارهای کوچک و متوسط نیز یکی دیگر از راهکارهای مؤثر برای تقویت اقتصاد مرزی است. بسیاری از مشاغل محلی با سرمایه اندک قابل راه اندازی هستند و در صورت دسترسی به تسهیلات مالی، آموزش و بازار فروش، می توانند به منبع درآمدی پایدار برای خانوارها تبدیل شوند.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>توسعه پایدار مرزها؛ فراتر از تجارت\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>اقتصاددانان تأکید می کنند که توسعه مناطق مرزی نباید تنها بر تجارت متمرکز باشد. کیفیت زندگی، آموزش، خدمات درمانی، دسترسی به زیرساخت های شهری، توسعه گردشگری، حمایت از صنایع دستی و تقویت فعالیت های کشاورزی نیز از ارکان توسعه پایدار به شمار می روند. هرچه سطح رفاه عمومی در این مناطق افزایش یابد، انگیزه مهاجرت کاهش پیدا کرده و زمینه برای شکل گیری اقتصاد محلی پویا فراهم می شود.در همین راستا، مناطق آزاد و ویژه اقتصادی می توانند به سکوی توسعه متوازن مناطق مرزی تبدیل شوند؛ مشروط بر آنکه اهداف اولیه این مناطق، یعنی جذب سرمایه گذاری، توسعه تولید، افزایش صادرات و ایجاد اشتغال، به صورت جدی دنبال شود. کارشناسان معتقدند پیوند میان سیاست های توسعه منطقه ای، حمایت از بخش خصوصی و سرمایه گذاری در زیرساخت ها، می تواند ظرفیت های اقتصادی مرزها را فعال کند.در نهایت، کولبری را باید بیش از آنکه یک موضوع صرفاً اقتصادی یا انتظامی دانست، نشانه ای از چالش های توسعه در برخی مناطق مرزی تلقی کرد. کاهش وابستگی مردم به مشاغل پرخطر، نیازمند ایجاد فرصت های شغلی رسمی، تقویت تولید، گسترش تجارت قانونی و افزایش سرمایه گذاری است. در صورتی که مناطق آزاد و ویژه اقتصادی بتوانند نقش واقعی خود را در توسعه منطقه ای ایفا کنند، زمینه برای رونق کسب و کار، افزایش درآمد خانوارها و بهره گیری بهتر از ظرفیت های مرزی فراهم خواهد شد. توسعه پایدار مرزها، در نهایت نه تنها به بهبود معیشت ساکنان این مناطق کمک می کند، بلکه می تواند به افزایش صادرات، رونق تولید و تقویت اقتصاد ملی نیز بینجامد.\u003C\u002Fp>","ظرفیت-های-اقتصادی-مرزنشینان","\u002Fnews\u002F93201\u002Fظرفیت-های-اقتصادی-مرزنشینان",{"path":419,"ext":267,"width":420,"height":421,"alt":413,"caption":261,"src":422},"2026\u002F04\u002F90734",950,634,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F04\u002F90734.jpg",[],[425],{"name":426,"url":427},"اقتصاد پویا","\u002F",[429,431],{"name":430,"slug":430},"تجارت",{"name":432,"slug":433},"مناطق آزاد","مناطق-آزاد",{"name":435,"slug":436},"مونا ربیعیان","مونا-ربیعیان","2026-07-13T11:10:19Z","2026-07-13T11:10:20Z",7,{"title":261,"description":261,"canonical":261,"noIndex":8},[442,455,467,479,492,504],{"id":443,"type":260,"upTitle":444,"title":445,"lead":446,"url":447,"cover":448,"category":453,"publishedAt":454,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106672,"وزیر اقتصاد مطرح کرد","تغییر مسیر بخشی از تجارت ایران از جنوب به شمال","وزیر اقتصاد با اشاره به تغییر مسیر بخشی از تجارت کشور در پی محدودیت‌های دریایی و بسته شدن مسیرهای تجاری جنوب گفت: بخشی از تجارت کشور به سمت مرزهای شمالی و مسیرهای زمینی سوق پیدا کرده که این موضوع به دلیل افزایش حجم…","\u002Fnews\u002F106672\u002Fتغییر-مسیر-بخشی-از-تجارت-ایران-از-جنوب-به-شمال",{"path":449,"ext":267,"width":450,"height":451,"alt":261,"caption":261,"src":452},"2026\u002F11\u002F106673",640,426,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106673.jpg",{"id":351,"name":15,"slug":352,"color":261},"2026-11-15T12:52:29Z",{"id":456,"type":411,"upTitle":457,"title":458,"lead":459,"url":460,"cover":461,"category":261,"publishedAt":466,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106079,"گزارش اقتصاد پویا ازهشدار بغداد درباره هزینه‌های تقابل با ایران؛","اقتصاد همسایگان گرفتار مرزهای بسته ایران","اقتصاد پویا \u002F سرویس اقتصاد سیاسی- بسته‌شدن گذرگاه‌های مرزی میان ایران و عراق، فراتر از یک تصمیم اجرایی یا محدودیت مقطعی در مبادلات تجاری، می‌تواند به مسئله‌ای راهبردی در روابط اقتصادی و سیاسی دو کشور تبدیل شود؛ مسئله‌ای…","\u002Fnews\u002F106079\u002Fاقتصاد-همسایگان-گرفتار-مرزهای-بسته-ایران",{"path":462,"ext":267,"width":463,"height":464,"alt":261,"caption":261,"src":465},"2026\u002F10\u002F106080",1200,800,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F10\u002F106080.jpg","2026-10-27T08:09:51Z",{"id":468,"type":411,"upTitle":469,"title":470,"lead":471,"url":472,"cover":473,"category":261,"publishedAt":478,"isFeatured":8,"isBreaking":8},105815,"گزارش اقتصاد پویا از نقش شبکه تراستی در روابط مالی بین المللی ؛","جای خالی بانک ها در تجارت ایران","اقتصاد پویا \u002F سرویس اجتماعی - در شرایطی که محدودیت‌های بین‌المللی و تحریم‌های مالی، دسترسی ایران به شبکه بانکی جهانی را با دشواری مواجه کرده‌اند، چگونگی انتقال ارز، تسویه مبادلات تجاری و بازگرداندن درآمدهای صادراتی به…","\u002Fnews\u002F105815\u002Fجای-خالی-بانک-ها-در-تجارت-ایران",{"path":474,"ext":267,"width":475,"height":476,"alt":261,"caption":261,"src":477},"2024\u002F12\u002F74979",1306,871,"\u002Fmedia\u002F2024\u002F12\u002F74979.jpg","2026-10-18T10:58:20Z",{"id":480,"type":481,"upTitle":482,"title":483,"lead":484,"url":485,"cover":486,"category":261,"publishedAt":491,"isFeatured":8,"isBreaking":8},105813,"note","مهدی آزادواری، رئیس انجمن سرمایه‌گذاری‌های مشترک ایرانی و خارجی در یادداشتی بررسی کرد","سرمایه‌گذاری مشترک با اوراسیا، فرصتی برای توسعه صادرات و تقویت تولید ایران","مهدی آزادواری، رئیس انجمن سرمایه‌گذاری‌های مشترک ایرانی و خارجی و عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی ایران، در یادداشتی با تأکید بر ظرفیت‌های اقتصادی ایران و کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا، توسعه سرمایه‌گذاری‌های…","\u002Fnews\u002F105813\u002Fسرمایهگذاری-مشترک-با-اوراسیا-فرصتی-برای-توسعه-صادرات-و-تقویت",{"path":487,"ext":267,"width":488,"height":489,"alt":261,"caption":261,"src":490},"2024\u002F12\u002F75901",949,881,"\u002Fmedia\u002F2024\u002F12\u002F75901.jpg","2026-10-18T09:41:02Z",{"id":493,"type":260,"upTitle":261,"title":494,"lead":495,"url":496,"cover":497,"category":502,"publishedAt":503,"isFeatured":8,"isBreaking":8},105788,"تسهیل همکاری‌های گمرکی و ترانزیتی ایران با کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا","رئیس دبیرخانه موافقت‌نامه تجارت آزاد ایران و اوراسیا از بررسی راهکارهای توسعه مبادلات تجاری، رفع موانع تعرفه‌ای و غیرتعرفه‌ای، تسهیل همکاری‌های گمرکی و ترانزیتی و تقویت همکاری میان بخش‌های خصوصی ایران و کشورهای عضو…","\u002Fnews\u002F105788\u002Fتسهیل-همکاریهای-گمرکی-و-ترانزیتی-ایران-با-کشورهای-عضو",{"path":498,"ext":267,"width":499,"height":500,"alt":261,"caption":261,"src":501},"2022\u002F07\u002F43769",289,175,"\u002Fmedia\u002F2022\u002F07\u002F43769.jpg",{"id":351,"name":15,"slug":352,"color":261},"2026-10-17T12:53:54Z",{"id":505,"type":411,"upTitle":506,"title":507,"lead":508,"url":509,"cover":510,"category":261,"publishedAt":511,"isFeatured":8,"isBreaking":8},105777,"گزارش اقتصاد پویا از بسته بودن مسیر تجاری ایران؛","راه‌های تازه تجارت در روزهای بحران","اقتصاد پویا \u002F سرویس اجتماعی - موسی احمدزاده، رئیس انجمن واردکنندگان فرآورده‌های بهداشتی، آرایشی و عطریات ایران، با تأکید بر موقعیت ژئوپلیتیکی کشور معتقد است که توصیف شرایط ایران به‌عنوان «محاصره کامل» با واقعیت‌های…","\u002Fnews\u002F105777\u002Fراههای-تازه-تجارت-در-روزهای-بحران",{"path":474,"ext":267,"width":475,"height":476,"alt":261,"caption":261,"src":477},"2026-10-17T08:30:32Z",{"name":426,"description":513,"ga4MeasurementId":514,"adsEnabled":385,"jaaarArchiveUrl":515},"سایت خبری و تحلیلی اقتصاد پویا","G-JXE5N6TMHY","https:\u002F\u002Fwww.jaaar.com\u002Fkiosk\u002Farchives\u002FEqtesad_pooya"]