[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"layout":3,"weather-default":381,"article-94002":409,"site-settings":492},{"header":4,"footer":240,"breaking":257,"latestPrintIssue":369,"social":373,"ads":374,"articleAdAfterParagraph":380},[5,42,44,46,48,68,96,100,124,148,236],{"title":6,"url":7,"external":8,"children":9},"اقتصادی","\u002Fcategory\u002Feconomy",false,[10,14,18,22,26,30,34,38],{"title":11,"url":12,"external":8,"children":13},"ارتباطات و دنیای دیجیتال","\u002Fcategory\u002Fict",[],{"title":15,"url":16,"external":8,"children":17},"اقتصاد کلان","\u002Fcategory\u002Fmacroeconomy",[],{"title":19,"url":20,"external":8,"children":21},"بانک و بیمه","\u002Fcategory\u002Fbank-insurance",[],{"title":23,"url":24,"external":8,"children":25},"بورس","\u002Fcategory\u002Fbourse",[],{"title":27,"url":28,"external":8,"children":29},"راه و مسکن","\u002Fcategory\u002Fhousing-roads",[],{"title":31,"url":32,"external":8,"children":33},"صنعت و معدن","\u002Fcategory\u002Findustry-mining",[],{"title":35,"url":36,"external":8,"children":37},"کشاورزی","\u002Fcategory\u002Fagriculture",[],{"title":39,"url":40,"external":8,"children":41},"نفت و انرژی","\u002Fcategory\u002Fenergy",[],{"title":19,"url":20,"external":8,"children":43},[],{"title":23,"url":24,"external":8,"children":45},[],{"title":39,"url":40,"external":8,"children":47},[],{"title":49,"url":50,"external":8,"children":51},"سیاسی","\u002Fcategory\u002Fpolitics",[52,56,60,64],{"title":53,"url":54,"external":8,"children":55},"دفاعی و امنیتی","\u002Fcategory\u002Fdefense-security",[],{"title":57,"url":58,"external":8,"children":59},"دولت","\u002Fcategory\u002Fgovernment",[],{"title":61,"url":62,"external":8,"children":63},"سیاست","\u002Fcategory\u002Fdomestic-politics",[],{"title":65,"url":66,"external":8,"children":67},"مجلس","\u002Fcategory\u002Fparliament",[],{"title":69,"url":70,"external":8,"children":71},"اجتماعی","\u002Fcategory\u002Fsociety",[72,76,80,84,88,92],{"title":73,"url":74,"external":8,"children":75},"آموزش","\u002Fcategory\u002Feducation",[],{"title":77,"url":78,"external":8,"children":79},"جامعه","\u002Fcategory\u002Fcommunity",[],{"title":81,"url":82,"external":8,"children":83},"حوادث، انتظامی","\u002Fcategory\u002Fincidents",[],{"title":85,"url":86,"external":8,"children":87},"سلامت و رفاه","\u002Fcategory\u002Fhealth-welfare",[],{"title":89,"url":90,"external":8,"children":91},"شهری","\u002Fcategory\u002Furban",[],{"title":93,"url":94,"external":8,"children":95},"محیط زیست","\u002Fcategory\u002Fenvironment",[],{"title":97,"url":98,"external":8,"children":99},"بین الملل","\u002Fcategory\u002Finternational",[],{"title":101,"url":102,"external":8,"children":103},"ورزشی","\u002Fcategory\u002Fsport",[104,108,112,116,120],{"title":105,"url":106,"external":8,"children":107},"بسکتبال","\u002Fcategory\u002Fbasketball",[],{"title":109,"url":110,"external":8,"children":111},"فوتبال","\u002Fcategory\u002Ffootball",[],{"title":113,"url":114,"external":8,"children":115},"کشتی و وزنه برداری","\u002Fcategory\u002Fwrestling-weightlifting",[],{"title":117,"url":118,"external":8,"children":119},"والیبال","\u002Fcategory\u002Fvolleyball",[],{"title":121,"url":122,"external":8,"children":123},"ورزش های رزمی","\u002Fcategory\u002Fmartial-arts",[],{"title":125,"url":126,"external":8,"children":127},"فرهنگی","\u002Fcategory\u002Fculture",[128,132,136,140,144],{"title":129,"url":130,"external":8,"children":131},"رسانه","\u002Fcategory\u002Fmedia",[],{"title":133,"url":134,"external":8,"children":135},"سینما و تئاتر","\u002Fcategory\u002Fcinema-theater",[],{"title":137,"url":138,"external":8,"children":139},"گردشگری","\u002Fcategory\u002Ftourism",[],{"title":141,"url":142,"external":8,"children":143},"موسیقی","\u002Fcategory\u002Fmusic",[],{"title":145,"url":146,"external":8,"children":147},"میراث فرهنگی","\u002Fcategory\u002Fheritage",[],{"title":149,"url":150,"external":8,"children":151},"استان ها","\u002Fcategory\u002Fprovinces",[152,156,160,164,168,172,176,180,184,188,192,196,200,204,208,212,216,220,224,228,232],{"title":153,"url":154,"external":8,"children":155},"آذربایجان شرقی","\u002Fcategory\u002Fآذربایجان-شرقی",[],{"title":157,"url":158,"external":8,"children":159},"اردبیل","\u002Fcategory\u002Fاردبیل",[],{"title":161,"url":162,"external":8,"children":163},"اصفهان","\u002Fcategory\u002Fاصفهان",[],{"title":165,"url":166,"external":8,"children":167},"البرز","\u002Fcategory\u002Fالبرز",[],{"title":169,"url":170,"external":8,"children":171},"بوشهر","\u002Fcategory\u002Fبوشهر",[],{"title":173,"url":174,"external":8,"children":175},"خراسان رضوی","\u002Fcategory\u002Fخراسان-رضوی",[],{"title":177,"url":178,"external":8,"children":179},"خراسان شمالی","\u002Fcategory\u002Fخراسان-شمالی",[],{"title":181,"url":182,"external":8,"children":183},"خوزستان","\u002Fcategory\u002Fخوزستان",[],{"title":185,"url":186,"external":8,"children":187},"سیستان و بلوچستان","\u002Fcategory\u002Fسیستان-و-بلوچستان",[],{"title":189,"url":190,"external":8,"children":191},"فارس","\u002Fcategory\u002Fفارس",[],{"title":193,"url":194,"external":8,"children":195},"قزوین","\u002Fcategory\u002Fقزوین",[],{"title":197,"url":198,"external":8,"children":199},"قم","\u002Fcategory\u002Fقم",[],{"title":201,"url":202,"external":8,"children":203},"کردستان","\u002Fcategory\u002Fکردستان",[],{"title":205,"url":206,"external":8,"children":207},"کرمان","\u002Fcategory\u002Fکرمان",[],{"title":209,"url":210,"external":8,"children":211},"کرمانشاه","\u002Fcategory\u002Fکرمانشاه",[],{"title":213,"url":214,"external":8,"children":215},"گلستان","\u002Fcategory\u002Fگلستان",[],{"title":217,"url":218,"external":8,"children":219},"لرستان","\u002Fcategory\u002Fلرستان",[],{"title":221,"url":222,"external":8,"children":223},"مازندران","\u002Fcategory\u002Fمازندران",[],{"title":225,"url":226,"external":8,"children":227},"مرکزی","\u002Fcategory\u002Fمرکزی",[],{"title":229,"url":230,"external":8,"children":231},"هرمزگان","\u002Fcategory\u002Fهرمزگان",[],{"title":233,"url":234,"external":8,"children":235},"همدان","\u002Fcategory\u002Fهمدان",[],{"title":237,"url":238,"external":8,"children":239},"یادداشت","\u002Fnotes",[],[241,245,249,253],{"title":242,"url":243,"external":8,"children":244},"درباره ما","\u002Fpage\u002Fabout",[],{"title":246,"url":247,"external":8,"children":248},"تماس با ما","\u002Fpage\u002Fcontact",[],{"title":250,"url":251,"external":8,"children":252},"نسخه چاپی","\u002Fnewspaper",[],{"title":254,"url":255,"external":8,"children":256},"آرشیو اخبار","\u002Farchive",[],[258,275,291,303,315,326,340,354],{"id":259,"type":260,"upTitle":261,"title":262,"lead":263,"url":264,"cover":265,"category":271,"publishedAt":274,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106775,"news",null,"شبکه بانکی به بیش از یک میلیون و ۶۶۸ هزار درخواست «حسام» پاسخ داد","بانک مرکزی اعلام کرد از زمان رونمایی سامانه «حسام»، شبکه بانکی به یک میلیون و ۶۶۸ هزار و ۵۳۶ درخواست پاسخ داده است.","\u002Fnews\u002F106775\u002Fشبکه-بانکی-به-بیش-از-یک-میلیون-و-۶۶۸-هزار-درخواست-حسام-پاسخ",{"path":266,"ext":267,"width":268,"height":269,"alt":261,"caption":261,"src":270},"2026\u002F11\u002F106776","jpg",180,120,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106776.jpg",{"id":272,"name":19,"slug":273,"color":261},251,"bank-insurance","2026-11-18T12:47:43Z",{"id":276,"type":260,"upTitle":277,"title":278,"lead":279,"url":280,"cover":281,"category":286,"publishedAt":290,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106772,"رییس کل سازمان توسعه تجارت ایران در سفر به گیلان مطرح کرد","تدوین ۲۰ بسته سرمایه‌گذاری برای توسعه تولید و تجارت گیلان","رئیس‌کل سازمان توسعه تجارت ایران ضمن اشاره به ظرفیت‌های راهبردی استان گیلان در حوزه حمل‌ونقل و تجارت ریلی، آبی، دریایی و هوایی،از تدوین ۲۰ بسته سرمایه‌گذاری با هدف پاسخ‌گویی به نیازها و رفع خلاهای حوزه تولید و تجارت…","\u002Fnews\u002F106772\u002Fتدوین-۲۰-بسته-سرمایهگذاری-برای-توسعه-تولید-و-تجارت-گیلان",{"path":282,"ext":267,"width":283,"height":284,"alt":261,"caption":261,"src":285},"2026\u002F11\u002F106773",550,333,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106773.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},6,"society","teal","2026-11-18T12:23:49Z",{"id":292,"type":260,"upTitle":261,"title":293,"lead":294,"url":295,"cover":296,"category":301,"publishedAt":302,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106769,"اقتصاد چرخشی؛ مسیر فولاد هرمزگان برای بازیابی منابع و خلق ارزش افزوده","مدیرعامل شرکت نگین فولاد هرمزگان ، با تشریح رویکردهای فولاد هرمزگان در حوزه اقتصاد چرخشی، از برنامه‌های این مجموعه برای کاهش ضایعات، بازگشت اقلام قابل استفاده به چرخه تولید و بهره‌برداری اقتصادی از دارایی‌های راکد خبر…","\u002Fnews\u002F106769\u002Fاقتصاد-چرخشی-مسیر-فولاد-هرمزگان-برای-بازیابی-منابع-و-خلق",{"path":297,"ext":267,"width":298,"height":299,"alt":261,"caption":261,"src":300},"2026\u002F11\u002F106770",750,1000,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106770.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T12:22:29Z",{"id":304,"type":260,"upTitle":261,"title":305,"lead":306,"url":307,"cover":308,"category":313,"publishedAt":314,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106766,"فولاد مبارکه به دنبال عبور از بازیافت سنتی و استقرار الگوی جامع اقتصاد چرخشی","مدیر پژوهش و نوآوری فولاد مبارکه، با تأکید بر اینکه اقتصاد چرخشی مفهومی فراتر از مدیریت پسماند و بازیافت است، مدیریت هوشمند منابع و خلق ارزش اقتصادی را از مهم‌ترین اهداف این رویکرد دانست و گفت: فولاد مبارکه در حال تدوین…","\u002Fnews\u002F106766\u002Fفولاد-مبارکه-به-دنبال-عبور-از-بازیافت-سنتی-و-استقرار-الگوی",{"path":309,"ext":267,"width":310,"height":311,"alt":261,"caption":261,"src":312},"2026\u002F11\u002F106767",675,793,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106767.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T12:19:00Z",{"id":316,"type":260,"upTitle":261,"title":317,"lead":261,"url":318,"cover":319,"category":324,"publishedAt":325,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106744,"روزنامه اقتصاد پویا ۲۷آبان","\u002Fnews\u002F106744\u002Fروزنامه-اقتصاد-پویا-۲۷آبان",{"path":320,"ext":267,"width":321,"height":322,"alt":261,"caption":261,"src":323},"2026\u002F11\u002F106746",1280,932,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106746.jpg",{"id":287,"name":69,"slug":288,"color":289},"2026-11-18T11:07:07Z",{"id":327,"type":260,"upTitle":261,"title":328,"lead":329,"url":330,"cover":331,"category":336,"publishedAt":339,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106741,"خیز بلند رایتل برای تغییر بازی در بازار ارتباطات؛ نسل پنجم آمد، جایگاه اپراتور تغییر می‌کند","رایتل در آستانه پانزدهمین سالروز تأسیس خود، با ورود رسمی به نسل پنجم تلفن همراه (۵G)، از استراتژی جدید خود برای تغییر جایگاه در صنعت فناوری اطلاعات کشور خبر داد. به گفته مدیرعامل این شرکت، تمرکز رایتل دیگر بر رقابت سنتی…","\u002Fnews\u002F106741\u002Fخیز-بلند-رایتل-برای-تغییر-بازی-در-بازار-ارتباطات-نسل-پنجم",{"path":332,"ext":267,"width":333,"height":334,"alt":261,"caption":261,"src":335},"2026\u002F11\u002F106742",1109,742,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106742.jpg",{"id":337,"name":11,"slug":338,"color":261},258,"ict","2026-11-17T15:54:09Z",{"id":341,"type":260,"upTitle":261,"title":342,"lead":343,"url":344,"cover":345,"category":350,"publishedAt":353,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106737,"مدنی‌زاده: اجازه ندادیم اقتصاد وارد مسیر ابرتورمی شود","وزیر اقتصاد با اشاره به اقدامات دولت و همکاری بانک مرکزی اعلام کرد از تشدید تورم و ورود اقتصاد به شرایط ابرتورمی جلوگیری شده و روند رشد ماهانه قیمت‌ها نیز تحت کنترل قرار گرفته است.","\u002Fnews\u002F106737\u002Fمدنیزاده-اجازه-ندادیم-اقتصاد-وارد-مسیر-ابرتورمی-شود",{"path":346,"ext":267,"width":347,"height":348,"alt":261,"caption":261,"src":349},"2026\u002F11\u002F106738",720,480,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F11\u002F106738.jpg",{"id":351,"name":15,"slug":352,"color":261},249,"macroeconomy","2026-11-17T08:31:20Z",{"id":355,"type":260,"upTitle":356,"title":357,"lead":358,"url":359,"cover":360,"category":365,"publishedAt":368,"isFeatured":8,"isBreaking":8},106735,"رئیس سازمان بورس عنوان کرد","ضرورت استفاده از فناوری‌های نوین برای افزایش توان نظام مالی کشور","رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار با تأکید بر نقش تشکیل سرمایه در رشد اقتصادی کشور گفت: رشد اقتصادی از مسیر تشکیل سرمایه محقق می‌شود و در این زمینه، نهادهای مالی می‌توانند نقش مؤثری ایفا کنند. در این میان بهره‌گیری از…","\u002Fnews\u002F106735\u002Fضرورت-استفاده-از-فناوریهای-نوین-برای-افزایش-توان-نظام-مالی",{"path":361,"ext":267,"width":362,"height":363,"alt":261,"caption":261,"src":364},"2024\u002F09\u002F72402",900,600,"\u002Fmedia\u002F2024\u002F09\u002F72402.jpg",{"id":366,"name":23,"slug":367,"color":261},256,"bourse","2026-11-17T08:26:34Z",{"issueDate":370,"issueNumber":261,"url":318,"external":8,"cover":371,"coverImageUrl":261},"2026-11-18",{"path":320,"ext":267,"width":321,"height":322,"alt":372,"caption":261,"src":323},"روزنامه اقتصاد پویا",[],[375],{"id":376,"placement":377,"kind":378,"image":261,"link":261,"code":379},2,"articleEnd","code","\u003Cscript type=\"text\u002Fjavascript\">\n    (function(){\n    var now = new Date();\n    var head = document.getElementsByTagName('head')[0];\n    var script = document.createElement('script');\n    script.async = true;\n    var script_address = 'https:\u002F\u002Fcdn.yektanet.com\u002Fjs\u002Feghtesadepooya.ir\u002Fnative-eghtesadepooya.ir-12689.js';\n    script.src = script_address + '?v=' + now.getFullYear().toString() + '0' + now.getMonth() + '0' + now.getDate() + '0' + now.getHours();\n    head.appendChild(script);\n    })();\n\u003C\u002Fscript>\u003Cdiv id=\"pos-article-display-12433\">\u003C\u002Fdiv>",3,[382],{"name":383,"slug":384,"isDefault":385,"current":386,"days":389,"updatedAt":408},"تهران","tehran",true,{"temperature":387,"code":380,"humidity":388,"wind":287,"isDay":8},12,61,[390,394,398,401,405],{"date":391,"code":380,"max":392,"min":393},"2026-11-22",20,8,{"date":395,"code":380,"max":396,"min":397},"2026-11-23",22,10,{"date":399,"code":376,"max":396,"min":400},"2026-11-24",9,{"date":402,"code":403,"max":404,"min":393},"2026-11-25",1,21,{"date":406,"code":407,"max":392,"min":287},"2026-11-26",0,"2026-11-22T18:17:07Z",{"id":410,"type":411,"upTitle":412,"title":413,"subTitle":261,"lead":414,"bodyHtml":415,"slug":416,"url":417,"cover":418,"gallery":423,"videoEmbed":261,"category":261,"breadcrumbs":424,"tags":428,"author":432,"authorName":261,"sourceName":261,"sourceUrl":261,"publishedAt":435,"updatedAt":436,"readingMinutes":437,"isFeatured":8,"isBreaking":8,"isSponsored":8,"needsBody":8,"allowComments":385,"commentCount":407,"seo":438,"related":439},94002,"report","گزارش اقتصاد پویا از شرایط صنعتی مناطق آزاد؛","جای خـالی تـولید در مناطق ویژه اقتصادی","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - مناطق آزاد اقتصادی در ایران با یک وعده بزرگ شکل گرفتند: ایجاد محیطی متفاوت از سرزمین اصلی برای جذب سرمایه، توسعه تولید، افزایش صادرات، انتقال فناوری و تبدیل شدن به دروازه ارتباط اقتصاد ایران با بازارهای منطقه‌ای و جهانی. با این حال، در برخی مناطق آزاد فاصله میان این هدف و واقعیت همچنان قابل توجه است. منطقه‌ای ممکن است زمین صنعتی، اسکله، جاده، معافیت‌ها و حتی عنوان «آزاد» داشته باشد، اما وقتی سرمایه‌گذار به دنبال راه‌اندازی یک کارخانه می‌رود، با مجموعه‌ای از پرسش‌های بی‌پاسخ مواجه می‌شود.","\u003Cp>رضا قیدر \u002F این پرسش که چرا برخی مناطق آزاد نتوانسته‌اند شهر صنعتی قدرتمندی ایجاد کنند، در واقع پرسشی درباره مدل توسعه مناطق آزاد در ایران است.شهر صنعتی صرفاً مجموعه‌ای از زمین‌های واگذارشده به واحدهای تولیدی نیست. شهر صنعتی زمانی شکل می‌گیرد که در یک محدوده، زیرساخت، تأمین انرژی، نیروی انسانی، زنجیره تأمین، خدمات مالی، حمل‌ونقل، انبارداری، آزمایشگاه، تعمیرات، آموزش و بازار در کنار یکدیگر قرار بگیرند. در غیر این صورت، حتی اگر ده‌ها واحد صنعتی روی نقشه ثبت شوند، منطقه نمی‌تواند به یک قطب تولیدی تبدیل شود.مشکل برخی مناطق آزاد ایران دقیقاً از همین نقطه آغاز می‌شود: منطقه ایجاد شده، اما اکوسیستم صنعتی شکل نگرفته است.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>زمین صنعتی هست، اما صنعت نیست\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>یکی از تصورات اشتباه درباره جذب صنعت این است که اگر زمین ارزان، معافیت مالیاتی و مجوز آسان ارائه شود، سرمایه‌گذار خودبه‌خود وارد منطقه خواهد شد. تجربه بسیاری از مناطق آزاد جهان نشان می‌دهد مشوق‌ها تنها بخشی از معادله هستند.سرمایه‌گذار صنعتی پیش از آنکه به معافیت مالیاتی فکر کند، می‌پرسد برق از کجا می‌آید؟ آب صنعتی چگونه تأمین می‌شود؟ محصول چگونه به بندر یا بازار مصرف می‌رسد؟ آیا نیروی متخصص در منطقه وجود دارد؟ مواد اولیه چقدر هزینه دارد؟ آیا امکان واردات تجهیزات وجود دارد؟ آیا محصول نهایی می‌تواند به‌سرعت صادر شود؟اگر پاسخ این پرسش‌ها روشن نباشد، حتی جذاب‌ترین معافیت‌ها نیز نمی‌توانند سرمایه‌گذار را برای احداث کارخانه قانع کنند.این مسئله به‌خصوص در مناطقی که از مراکز اصلی صنعتی کشور فاصله دارند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. انتقال تجهیزات، مواد اولیه و محصول نهایی ممکن است هزینه‌ای ایجاد کند که مزیت‌های مالیاتی منطقه را خنثی کند.به همین دلیل، شهر صنعتی موفق باید بر اساس منطق زنجیره ارزش طراحی شود، نه صرفاً بر اساس تقسیم زمین.اگر منطقه‌ای برای صنایع پتروشیمی انتخاب شده است، باید صنایع پایین‌دستی مرتبط نیز در اطراف آن شکل بگیرند. اگر منطقه ظرفیت شیلات دارد، صنایع بسته‌بندی، فرآوری، سردخانه و صادرات باید همزمان توسعه پیدا کنند. اگر منطقه در مسیر ترانزیتی قرار دارد، انبارداری، لجستیک، تعمیرات، خدمات گمرکی و صنایع وابسته باید در کنار آن رشد کنند.در غیر این صورت، منطقه ممکن است به مجموعه‌ای از واحدهای منفرد تبدیل شود که ارتباط چندانی با یکدیگر ندارند.این همان تفاوت میان «شهرک صنعتی» و «اکوسیستم صنعتی» است.شهرک صنعتی می‌تواند چند کارخانه کنار یکدیگر داشته باشد؛ اما اکوسیستم صنعتی باعث می‌شود کارخانه‌ها برای یکدیگر بازار، ماده اولیه، خدمات و فرصت سرمایه‌گذاری ایجاد کنند. در برخی مناطق آزاد، هنوز این حلقه مفقوده وجود دارد.از سوی دیگر، واگذاری زمین صنعتی بدون بررسی توان واقعی سرمایه‌گذار نیز می‌تواند به یکی از موانع توسعه تبدیل شود. وقتی زمین به سرمایه‌گذاری واگذار می‌شود که برنامه مشخصی برای تولید ندارد، زمین ممکن است سال‌ها بدون استفاده باقی بماند. در این شرایط، منطقه در آمار خود «واحد صنعتی» دارد اما در اقتصاد واقعی، تولیدی شکل نگرفته است.بنابراین یکی از اصلاحات ضروری، تغییر نگاه از تعداد مجوزها و قراردادهای واگذاری به میزان تولید واقعی است.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>انرژی و لجستیک؛ دو گلوگاه پنهان صنعت در مناطق آزاد\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>دومین دلیل ضعف صنعتی برخی مناطق آزاد، مسئله زیرساخت است. صنعت بدون انرژی پایدار شکل نمی‌گیرد و صنعت صادرات‌محور بدون لجستیک رقابتی نیز دوام نمی‌آورد.برای سرمایه‌گذار، برق ارزان روی کاغذ کافی نیست؛ برق باید پایدار باشد. کارخانه‌ای که چند ساعت در هفته با قطع برق مواجه می‌شود، ممکن است با خسارت به تجهیزات، توقف خط تولید، ضایعات مواد اولیه و تأخیر در تحویل سفارش روبه‌رو شود.همین مسئله درباره آب نیز وجود دارد. بسیاری از مناطق آزاد در مناطق ساحلی یا کم‌آب قرار دارند. توسعه صنایع آب‌بر در چنین مناطقی بدون طراحی یک برنامه پایدار تأمین آب می‌تواند در بلندمدت به بحران تبدیل شود.راهکار نیز لزوماً توسعه نیروگاه‌های بزرگ دولتی نیست. در برخی مناطق می‌توان ترکیبی از نیروگاه اختصاصی، انرژی خورشیدی، آب‌شیرین‌کن‌ها و قراردادهای بلندمدت تأمین انرژی را به کار گرفت. هدف این است که سرمایه‌گذار هنگام ورود بداند زیرساخت حیاتی پروژه‌اش در ده یا پانزده سال آینده چگونه تأمین خواهد شد.یک منطقه آزاد زمانی مزیت واقعی دارد که کارخانه بتواند مواد اولیه را با کمترین هزینه وارد کند و محصول نهایی را با سرعت و هزینه رقابتی به بازار برساند. وجود یک بندر در نزدیکی منطقه الزاماً به معنای وجود لجستیک کارآمد نیست.بندر باید به جاده و راه‌آهن متصل باشد؛ انبار و پایانه مناسب داشته باشد؛ فرآیند گمرکی سریع باشد؛ خدمات کانتینری در دسترس باشد و امکان حمل ترکیبی فراهم شود.در واقع، اگر منطقه آزاد فقط یک نقطه جغرافیایی با قوانین متفاوت باشد اما به کریدورهای اصلی حمل‌ونقل متصل نباشد، مزیت آن محدود خواهد شد.در مناطق موفق، کارخانه از انبار و بندر جدا نیست؛ زنجیره‌ای از خدمات در اطراف آن شکل گرفته است. همین زنجیره باعث کاهش هزینه و افزایش سرعت تولید می‌شود.ایران نیز برای رقابت با مناطق آزاد کشورهای همسایه، نیازمند همین نگاه است. سرمایه‌گذار خارجی قرار نیست صرفاً به دلیل معافیت مالیاتی وارد منطقه‌ای شود که هزینه حمل‌ونقل، انرژی و تأمین مواد اولیه آن بالاست. مناطق آزاد باید از «زمین‌فروشی» به «صنعت‌سازی» برسندسومین مشکل به مدل حکمرانی و نحوه ارزیابی عملکرد مناطق آزاد بازمی‌گردد. اگر موفقیت یک منطقه بر اساس میزان زمین واگذارشده، تعداد مجوزهای صادرشده یا حجم واردات و صادرات سنجیده شود، طبیعی است که مدیر منطقه نیز به سمت افزایش همین شاخص‌ها حرکت کند.اما شاخص واقعی یک منطقه صنعتی باید چیز دیگری باشد: چند واحد تولیدی فعال دارد؟ چه میزان تولید می‌کند؟ چقدر اشتغال پایدار ایجاد کرده؟ چه مقدار صادرات با ارزش افزوده انجام داده؟ چه تعداد شرکت دانش‌بنیان در آن فعال هستند؟ و چه میزان سرمایه جدید جذب کرده است؟ این تغییر شاخص‌ها می‌تواند رفتار مدیریتی مناطق آزاد را نیز تغییر دهد.به جای اینکه هدف اصلی، جذب هر نوع سرمایه‌گذار باشد، باید سرمایه‌گذاری‌هایی جذب شوند که با مزیت منطقه همخوانی دارند.مثلاً یک منطقه ساحلی می‌تواند بر صنایع دریامحور، تعمیر و نگهداری کشتی، فرآوری آبزیان، صنایع صادراتی و لجستیک تمرکز کند. منطقه‌ای در مسیر یک کریدور می‌تواند به صنایع مونتاژ، بسته‌بندی، انبارداری و صادرات مجدد توجه کند. منطقه‌ای در نزدیکی منابع انرژی نیز می‌تواند زنجیره‌های پایین‌دستی را توسعه دهد.مشکل زمانی ایجاد می‌شود که همه مناطق بخواهند همه نوع صنعت را جذب کنند. در چنین شرایطی، مناطق به جای رقابت بر سر مزیت تخصصی، وارد رقابت برای ارائه مشوق‌های بیشتر می‌شوند و در نهایت سرمایه‌گذار نیز میان چند گزینه مشابه سرگردان می‌ماند.موضوع نیروی انسانی نیز اهمیت زیادی دارد. بسیاری از مناطق آزاد در مناطقی قرار گرفته‌اند که بازار نیروی متخصص آنها محدود است. سرمایه‌گذار ممکن است مجبور شود نیروی فنی را از شهرهای دیگر جذب کند و برای اسکان، آموزش و جابه‌جایی آنها هزینه بپردازد.\u003C\u002Fp>","جای-خالی-تولید-در-مناطق-ویژه-اقتصادی","\u002Fnews\u002F94002\u002Fجای-خالی-تولید-در-مناطق-ویژه-اقتصادی",{"path":419,"ext":267,"width":420,"height":421,"alt":413,"caption":261,"src":422},"2026\u002F04\u002F90734",950,634,"\u002Fmedia\u002F2026\u002F04\u002F90734.jpg",[],[425],{"name":426,"url":427},"اقتصاد پویا","\u002F",[429],{"name":430,"slug":431},"مناطق آزاد","مناطق-آزاد",{"name":433,"slug":434},"مونا ربیعیان","مونا-ربیعیان","2026-08-11T10:50:16Z","2026-08-11T10:50:17Z",5,{"title":261,"description":261,"canonical":261,"noIndex":8},[440,448,460,468,476,484],{"id":441,"type":411,"upTitle":442,"title":443,"lead":444,"url":445,"cover":446,"category":261,"publishedAt":447,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93939,"گزارش اقتصاد پویا از ظرفیت‌های مغفول مناطق ویژه اقتصادی ؛","فعال نشدن مزیت‌های اقتصادی مناطق ویژه","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - مناطق ویژه اقتصادی در بسیاری از کشورها یکی از مهم‌ترین ابزارهای جذب سرمایه، توسعه صادرات، انتقال فناوری و اتصال اقتصاد داخلی به بازارهای جهانی محسوب می‌شوند. این مناطق با هدف ایجاد محیطی…","\u002Fnews\u002F93939\u002Fفعال-نشدن-مزیتهای-اقتصادی-مناطق-ویژه",{"path":419,"ext":267,"width":420,"height":421,"alt":261,"caption":261,"src":422},"2026-08-10T05:21:50Z",{"id":449,"type":411,"upTitle":450,"title":451,"lead":452,"url":453,"cover":454,"category":261,"publishedAt":459,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93355,"گزارش اقتصاد پویا از جهش سرمایه در مناطق آزاد؛","از واردات تا ارزش‌آفرینی","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - سال‌هاست که نام مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی ایران با دو نگاه متفاوت گره خورده است. گروهی این مناطق را فرصتی برای توسعه صادرات، جذب سرمایه و انتقال فناوری می‌دانند و گروهی دیگر معتقدند که مناطق…","\u002Fnews\u002F93355\u002Fاز-واردات-تا-ارزشآفرینی",{"path":455,"ext":267,"width":456,"height":457,"alt":261,"caption":261,"src":458},"2022\u002F11\u002F48667",640,426,"\u002Fmedia\u002F2022\u002F11\u002F48667.jpg","2026-07-19T10:36:21Z",{"id":461,"type":411,"upTitle":462,"title":463,"lead":464,"url":465,"cover":466,"category":261,"publishedAt":467,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93251,"گزارش اقتصاد پویا از فرصت بزرگ برای جهش اقتصادی ایران؛","چابهار تا انزلی؛ زنجیره جدید تجارت","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - کریدور بین‌المللی شمال–جنوب در سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین پروژه‌های ژئوپلیتیکی و اقتصادی منطقه تبدیل شده است؛ مسیری که با هدف اتصال هند، کشورهای حوزه خلیج فارس، ایران، قفقاز، روسیه و…","\u002Fnews\u002F93251\u002Fچابهار-تا-انزلی-زنجیره-جدید-تجارت",{"path":455,"ext":267,"width":456,"height":457,"alt":261,"caption":261,"src":458},"2026-07-15T07:41:56Z",{"id":469,"type":411,"upTitle":470,"title":471,"lead":472,"url":473,"cover":474,"category":261,"publishedAt":475,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93201,"گزارش اقتصاد پویا از ظرفیت های مغفول مناطق آزاد و ویژه اقتصادی؛","ظرفیت های اقتصادی مرزنشینان","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - مرزهای ایران، علاوه بر اهمیت امنیتی و ژئوپلیتیکی، از منظر اقتصادی نیز ظرفیت های گسترده ای برای توسعه تجارت، سرمایه گذاری و اشتغال دارند. با این حال، در برخی مناطق مرزی، محدودیت فرصت های شغلی…","\u002Fnews\u002F93201\u002Fظرفیت-های-اقتصادی-مرزنشینان",{"path":419,"ext":267,"width":420,"height":421,"alt":261,"caption":261,"src":422},"2026-07-13T11:10:19Z",{"id":477,"type":411,"upTitle":478,"title":479,"lead":480,"url":481,"cover":482,"category":261,"publishedAt":483,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93172,"گزارش اقتصاد پویا ازسرمایه های معطل در مناطق آزاد؛","فرصت سوزی در قلب مناطق آزاد","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - سال هاست که مناطق آزاد و ویژه اقتصادی با هدف تبدیل شدن به موتور محرک تولید، صادرات، ترانزیت و جذب سرمایه گذاری شکل گرفته اند. قرار بود این مناطق با برخورداری از قوانین تسهیل کننده، معافیت های…","\u002Fnews\u002F93172\u002Fفرصت-سوزی-در-قلب-مناطق-آزاد",{"path":455,"ext":267,"width":456,"height":457,"alt":261,"caption":261,"src":458},"2026-07-12T11:02:19Z",{"id":485,"type":411,"upTitle":486,"title":487,"lead":488,"url":489,"cover":490,"category":261,"publishedAt":491,"isFeatured":8,"isBreaking":8},93054,"گزارش اقتصاد پویا از لزوم اصلاح مدیریت در مناطق اقتصادی ؛","مناطق آزاد در مسیر بازآفرینی","اقتصاد پویا \u002F سرویس تجارت - مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی در بسیاری از کشورهای جهان به عنوان موتور محرک توسعه اقتصادی، جذب سرمایه‌گذاری، افزایش صادرات، انتقال فناوری و ایجاد اشتغال شناخته می‌شوند. فلسفه شکل‌گیری این مناطق…","\u002Fnews\u002F93054\u002Fمناطق-آزاد-در-مسیر-بازآفرینی",{"path":455,"ext":267,"width":456,"height":457,"alt":261,"caption":261,"src":458},"2026-07-07T07:20:02Z",{"name":426,"description":493,"ga4MeasurementId":494,"adsEnabled":385,"jaaarArchiveUrl":495},"سایت خبری و تحلیلی اقتصاد پویا","G-JXE5N6TMHY","https:\u002F\u002Fwww.jaaar.com\u002Fkiosk\u002Farchives\u002FEqtesad_pooya"]