محمدرضا محبوب فر، کارشناس حوزه سلامت در گفتگو با «اقتصاد پویا» عنوان کرد
بیمه های ناکارآمد، میلیون ها خانوار ایرانی را زیر خط فقر قرار داد
خلاصه خبر
مونا ربیعیان- افزایش گرانی و تورم در حوزه بهداشت و درمان، باعث رشد خط فقر در ایران شده است و شرایط به قدری وخیم گزارش می شود که این بار اقشار متوسط جامعه هم در امان نیستند و با سرعت غیرقابل باوری در حال سقوط به طبقه فقیر و فرودست جامعه هستند. کارشناسان نسبت به افزایش بیماری های حاد و مزمن جسمی و روانی در جامعه به واسطه گرانی های روزافزون در حوزه خدمات پزشکی و درمانی و دارو هشدار می دهند.

در این میان هم سازمان های بیمه گر مانند سازمان تامین اجتماعی و سازمان بیمه سلامت قادر به گشودن و گسترش چتر حمایتی خود بر سر اقشار مختلف جامعه نیستند و براساس گزارش های رسیده، اکنون پوشش هزینه خدمات سلامت اعم از دارو و درمان کاهش پیدا کرده است، به طوریکه بسیاری از اقشار جامعه یا به خدمات حمایتی بیمه ای دسترسی ندارند یا در صورت تحت پوشش بودن، تا 60 درصد هزینه ها برعهده بیمه شونده قرار داده شده است که تامین چنین هزینه ای این روزها با وجود خط فقر 12 میلیون تا 16 میلیون تومان برای میلیون ها خانوار ایرانی غیرممکن است.
فقیر شدن جامعه به نفع سلامت مردم نیست
یک کارشناس حوزه سلامت در خصوص نقش سازمان های بیمه گر در پرداخت هزینه های درمانی جامعه گفت: فقیر شدن جامعه به نفع سلامت مردم نیست و در روزها و هفته ها و ماه های آینده می توان به صراحت بیان نمود که به دلیل محروم شدن اکثریت جامعه از خدمات بهداشتی و درمانی و اینکه قادر به پرداخت هزینه های جاری تامین سلامت خود نخواهند بود، بیماری های حاد و مزمن در کشور سر باز خواهد کرد و شاهد افزایش دومینویی مرگ و میر مردم و اشباع ظرفیت آرمستان ها و قبرستان ها در سراسر کشور خواهیم بود.
محمدرضا محبوب فر در گفتگو با خبرنگار روزنامه «اقتصاد پویا» افزود: با اینکه کشور ایران اکنون جزو 5 کشور برتر ثروتمند دنیا محسوب می شود، متاسفانه وضع به جایی رسیده است که به دلیل سوء مدیریت داخلی و محروم کردن مدیریت کشور از کارشناسان و متخصصان غیر باندی و غیر جناحی و مستقل و پاکدست، تنها راه حل خروج از وضعیت تورمی بهداشت و درمان در حوزه دارو و خدمات از طریق جانمایی و احداث قبرستان ها و آرامستان ها در سطح شهرهای کشور و افزایش تعداد قبر برای بیماران آسیب دیده و فوت شده در اثر فقر و محرومیت تعریف می شود.
افزایش بیماری در جامعه در اثر کاهش قدرت خرید مردم
وی با انتقاد از وضعیت کاهش قدرت خرید مردم در کشور گفت: کاهش قدرت خرید جامعه در حال حاضر مردم را به سوء تغذیه دچار کرده است و در نتیجه بیماری های مختلف جسمی و روحی و روانی مرتبط با کمبود مواد مغذی و ویتامین ها و املاح معدنی در حال تسلط بر جامعه است و آثار آن اکنون در کشور به صورت افزایش مرگ و میر در اوج محرومیت و فقر پدیدار شده است.
این عضو موثر و پیوسته مجامع سلامت در ایران تصریح کرد: مرگ و میرها در کشور در سال 1400 نسبت به سال های قبل از آن حتی با وجود بیماری کرونا افزایش پیدا کرده است و اگر آمار بیماری ها و مرگ و میرهای از سوی وزارت بهداشت و درمان و سازمان ثبت احوال از حالت محرمانه و طبقه بندی شده خارج شود سنگ روی سنگ بند نمی شود و مشخص خواهد شد که تورم و گرانی روزافزون چه بلایی بر سر جامعه و سلامت مردم آورده است.
سازمان های بیمه گر نسبت به پرداخت هزینه های درمانی طفره می روند
محبوب فر با بیان اینکه کاهش یا حذف قدرت خرید خدمات درمانی و اقلام پزشکی و دارویی از سوی جامعه رابطه تنگاتنگی با کاهش توان سازمان های بیمه گر از جمله تامین اجتماعی و بیمه سلامت در پرداخت هزینه های مردم دارد، اظهار داشت: سازمان های بیمه گر از دادن خسارت و جبران هزینه های از دست رفته خانوار شانه خالی می کنند. بیمه ها اکنون به دنبال منفذ فراری برای پرداخت هزینه های از دست رفته مردم در بیمارستان ها و مطب پزشکان و مراکز بهداشتی و درمانی هستند تا هیچگونه هزینه ای را پرداخت نکنند و از بدو حضور فرد آسیب دیده و بیمار در مراکز پزشکی و درمانی و دراوخانه ها، پرداخت هزینه ها تماما یا بخش اعظم آن برعهده بیمار و خانواده او باشد.
سقوط شاخصه های سلامت جامعه با ورود دلار به کانال 50 هزار تومان
وی با اشاره به اینکه اگر وضعیت فعلی ادامه پیدا کند، و با همین حمایت های بیمه ای حرکت کرد، به زودی با ورود قیمت ارز دولتی به کانال 50 هزار تومانی، جامعه از نظر شاخصه های سلامت سقوط می کند، تصریح کرد: اکنون در کشور قیمت داروهای خارجی و داخلی حداقل ۳ تا ۵ برابر افزایش پیدا کرده است و در صورتیکه اتفاق مثبتی در خصوص رفع فساد دولتی و برچیده شدن سوء مدیریت در حوزه بهداشت و درمان و همچنین اگر تحولات امیدبخشی در حوزه سیاست خارجی صورت نگیرد، ارائه خدمات بهداشتی و درمانی برای حداقل 60 میلیون نفر ایرانی زیر خط فقر متوقف می شود و دسترسی برای این افراد جهت بهره مند شدن از خدمات بهداشتی و درمانی و پزشکی وجود نخواهد داشت.
این کارشناس حوزه سلامت ادامه داد: سازمان های بیمه اگر اکنون به واسطه عدم حمایت های دولتی در آستانه اعلام ورشکستگی هستند و در صورت تداوم چنین روندی در آینده نزدیک دیگر قادر به همین حمایت های اندک درخصوص جبران هزینه های درمانی و پزشکی جامعه نخواهند بود.
تاکیدات رییس جمهور در خصوص تامین ارز دولتی تاکنون محقق نشده است
محبوب فر، به اثرات حذف ارز ترجیحی در افزایش هزینه های بخش بهداشت و درمان جامعه اشاره کرد و گفت: اکنون سازمان غذا و داروی وابسته به وزارت بهداشت و درمان، ارز ترجیحی صدها قلم دارو و تجهیزات پزشکی و درمانی را قطع کرده است و تاکیدات رییس جمهور در خصوص تامین ارز دولتی در این حوزه تاکنون محقق نشده است. حتی در لایحه بودجه 1401، بر ادامه وضعیت موجود با تک نرخی شدن ارز تا 23 هزار تومان تاکید شده است. در این صورت پیش بینی می شود دارو و تجهیزات و اقلام پزشکی و درمانی از زیرمجموعه بیمه ها خارج شود و قیمت آن حتی نسبت به میزان فعلی افزایش قابل توجهی پیدا کند.
با تصویب بودجه 1401، 40 میلیون نفر در آستانه بیماری و مرگ قرار می گیرند
وی هشدار داد: دولت ناگزیر به حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی در همین روزها و هفته های اخیر شده است و اکنون بیمه ها دیگر نمی توانند هزینه سلامت مردم را در بخش دارو درمان به طور کامل پرداخت کنند و با تداوم شرایط موجود و اجرای مصوبات بودجه 1401، حتی بیمه ها دیگر نمی توانند همین هزینه اندک خدمات درمانی و تامین دارو را پرداخت کنند و می توان تصور کرد که طی ماه های آینده دست کم 40 میلیون نفر به هیچ عنوان توان خرید دارو یا مراجعه به پزشک نداشته باشند و مرحله به مرحله بیشتر به بیماری های حاد و مزمن مبتلا گردند و در اوج فقر و محرومیت و سوء تغذیه و غربت و فقدان حمایت دولتی تلف شوند.
سوء تغذیه و بیماری سهم اقشار کم درآمد از زندگی
این کارشناس و پژوهشگر توسعه و بحران های محیطی در ادامه گفت: سوء تغذیه و بیماری اکنون سهم اقشار کم درآمد از زندگی است و قیمت های کنونی در سطح جدید قرار گرفته است و بعید می نماید که کاهش پیدا کند. در این شرایط، سازمان های بیمهگر مانند تامین اجتماعی و بیمه سلامت با کسری منابع قابل توجه مالی برای ارائه خدمات مواجه شده اند. فعلا سه چهارم هزینه های هر خانوار صرف تامین مسکن می شود و یک چهارم باقیمانده تنها برای خورد و خوراک ابتدایی و فاقد کمیت و کیفیت لازم صرف می شود. حتی با ارز 4200 تومانی هم شاهد خالی شدن سبد خانوار از دارو و درمان بوده ایم و در حال حاضر که ارز ترجیحی حذف شده است شرایط به مراتب بدتر از گذشته شده است و راه فراری از آن پیش روی دولت و سازمان های بیمه گر وجود ندارد.
تامین بیش از 60 درصد هزینه های درمانی از جیب مردم
وی افزود: 43 درصد هزینه های درمان با وجود ارز ترجیحی از جیب مردم تامین می شد اما امروز با حذف ارز ترجیحی و ناتوانی بیمه ها در پرداخت هزینه های این بخش، بیش از 60 درصد هزینه ها از جیب مردم پرداخت می شود و جامعه دیگر تاب و توانی برای پرداخت هزینه های حوزه سلامت ندارد.
محمدرضا محبوب فر در پایان تاکید کرد: امروز کار به جایی رسیده است که حتی بیماران خاص در تامین هزینه های دارو و درمان خود با مشکل مواجه شده اند یا بیماران مراجعه کننده به بیمارستان های کشور صرفا به دلیل بی پولی و ناتوانی مالی، معاینه نمی شوند و به زور از بیمارستان ها بیرون انداخته می شوند یا اخراج می شوند. حتی شکوه و گلایه شهروندان طی روزهای اخیر از عدم رسیدگی مسئولین در برخی بیمارستان ها در شهرهای کشور به جایی رسیده است که افراد تصادفی و حادثه دیده به محض ورود به بیمارستان ها با عدم توجه و رسیدگی مسئولین در این بیمارستان ها مواجه شده اند و بیمه ها نیز به دلایل واهی نسبت به پرداخت هزینه های مصدومین و خانواده آنان طفره می روند.
