اقتصاد پویا صادرات محصولات لبنی به چین را بررسی می کرد
صادرات به چین با خالی شدن سفره های مرددم
خلاصه خبر
در حالی سرانه مصرف لبنیات به نصف کاهش پیدا کرده که گفته میشود مجوز صادرات محصولات لبنی به چین صادر شده است. در شرایطی که در بازار داخلی قیمت لبنیات از مواد مضری مانند نوشابه پیشی گرفته، آیا تولیدکنندگان به دنبال این هستند که محصولات لبنی بدون تقاضا را صادر کنند؟

حسین جلیلی بال/اخیراً معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه اعلام کرد که بهزودی مجوز صادرات محصولات لبنی به کشور چین دریافت میشود. در حالی موضوع صادرات محصولات لبنی مطرح میشود که طبق گفته مسئولان صنفی بعد از اصلاح نظام یارانهها حدود ۵۰ درصد مصرف لبنیات در کشور کاهش پیدا کرد.
افزایش شدید قیمت لبنیات منجر به این شد که محصولاتی نظیر شیر، دوغ، ماست که همواره یک پای ثابت سفرههای ایرانیها بودند، از سبد مصرف مردم حذف شوند.
بررسیها نشان میدهد هماکنون نوشابه ۱٫۵ لیتری در بازار بین ۱۴ هزار تا ۱۸ هزار تومان فروخته میشود. اما یک دوغ ۱٫۵ لیتری بین ۲۰ هزار تا ۲۷ هزار تومان قیمت دارد. با پیشی گرفتن قیمت لبنیات از نوشابه، این نوشیدنی مضر پای خود را بیش از گذشته در منازل مردم باز کرد. البته راهکار این نیست که تصمیمگیران قیمت نوشابه را بالا ببرند، بلکه انتظار میرود که در کنار حمایت از تولیدکنندگان، قیمت لبنیات که رابطه مستقیمی با سلامتی شهروندان دارد کاهش یابد.
افزایش صادرات محصولات لبنی به دلیل افت مصرف داخلی
عضو انجمن صنایع فرآوردههای لبنی خاطر نشان کرد: آمار گمرک حاکی از این مهم است که میزان صادرات محصولات لبنی بر پایه شیر در یک سال اخیر رشد کرده است؛ در واقع کاهش مصرف لبنیات در بازار داخلی، توسعه صادرات را به همراه آورده است.
اسماعیل خاتمی با اشاره به کاهشی شدن مصرف لبنیات در یک سال گذشته، گفت: آمار گمرک حاکی از این مهم است که میزان صادرات محصولات لبنی بر پایه شیر در یک سال اخیر رشد کرده است؛ در واقع کاهش مصرف لبنیات در بازار داخلی، توسعه صادرات را به همراه آورده است.
وی خاطر نشان کرد: سال گذشته 20 تا 25 درصد از جذب شیر لبنی در غالب گروههای مختلف محصول صادر شد و پیشبینی میشود 40 درصد از شیر تولید شده در سال جاری تمایل به خارج شدن از کشور را داشته باشد.
این فعال اقتصادی واردات محصولات لبنی بر پایه شیر را صفر درصد دانست و افزود: آمار رسمی در 6 ماه نخست سال گواه افزایش تولید شیر خام را نشان نمیدهد؛ همچنین بعد از اصلاح نظام یارانهای و افزایش 100 درصدی قیمت این محصولات سرانه مصرف ریزش پیدا کرد.
عضو انجمن صنایع فرآوردههای لبنی با بیان اینکه تا امروز جایگزینی برای جبران کاهش قدرت خرید مردم از سوی دولت در نظر گرفته نشده است، افزود: گمانهزنیهای توزیع کالا برگ الکترونیکی در مهر و آبان سال جاری مطرح شده است که توزیع آن میتواند تاحدودی میل به مصرف را تقویت کند.
این کارشناس حوزه لبنی ادامه داد: میزان مصرف لبنیات در افق 1404 حدود 120 کیلوگرم ترسیم شده است اما جمع جبری سرانه مصرف در سال جاری عدد 70 کیلو را نشان میدهد.
هیچ نهادی از مصرفکنندگان حمایت نمیکند
خاتمی تصریح کرد: حمایتها در ایران بیشتر متوجه تولیدکنندگان و دامداران است تا در نهایت به تولید در کشور ضربه وارد نشود از اینرو دولت عوارض صادراتی برای محصولات لبنی را حذف کرد تا شیری که در دست دامداران مانده از کشور خارج شود این در حالیست که با کاهش مصرف هیچ نهادی از مصرفکنندگان حمایت نکرد.
وی با اشاره به فقدان بستههای حمایتی مصرف در کشور، افزود: سیستم تحریک مصرف را باید بهوجود بیاوریم؛ و این مسئله میتواند در غالب شیر مدارس و توزیع یارانه لبنیات به خانوارها داده شود.
این کارشناس حوزه محصولات لبنی با اشاره به لزوم مطالبات شهروندان و والدین برای اعطای شیر مدارس، بیان کرد: دولت باید مصرف لبنیات بهعنوان یک کالای سلامت محور را تحریک کند؛ 100 کشور در دنیا طرح شیر مدارس را دنیال میکنند و این الگو شناخته شده است. یکی از پیشنهادهای ما این است که دولت میتواند از عوارض کالاهای زیانرسان را در بخش کالاهای سلامت محور توزیع کند؛ به عنوان مثال عوارض بر مصرف شکر، روغن، اسنک و ... جمع بین مردم توزیع کند.
امکان صادرات محصولات لبنی وجود ندارد
سخنگوی انجمن صنایع لبنی عنوان کرد که از گذشته تاکنون محصولات لبنی به چین صادر میشد. اما ظاهراً قرار است که همکاری با چین در سطح گستردهتری انجام شود.
محمدرضا بنیطبا در ادامه افزود: پیش از این حدود ۱۰ درصد محصولات لبنی صادر میشد. اما در سالهای اخیر تولید شیرخشک صنعتی نیز به آن اضافه شد.
وی با بیان اینکه حجم صادرات لبنیات بین ۱۰ تا ۱۵ درصد در این سالها باقی ماند، خاطرنشان کرد: با کاهش سرانه مصرف لبنیات، محصولات به شیر خشک صنعتی، کره و خامه تبدیل شد.
او تاکید کرد: کاهش سرانه مصرف بدین معنا نیست که مازاد محصولات لبنی که در بازار تقاضایی برای آن وجود ندارد، صادر میشود. در حال حاضر بخش عمده صادرات به شیر خشک صنعتی، کره و خامه اختصاص دارد.
مزیت قیمتی صادرات لبنیات از بین رفت
بنیطبا توضیح داد: در حال حاضر رفع عوارض صادرات محصولات لبنی که قرار بود همزمان با اجرای طرح مردمیسازی یارانهها انجام شود، محقق نشده است. نکته حائز اهمیت این است که بعد از واقعی شدن نرخها، صادرات لبنیات مزیت قیمتی خود را از دست دادند.
وی اضافه کرد: در گذشته قیمت شیر خام در کشور شش ۶۴۰۰ تومان بود و قیمت جهانی آن به نرخ ایران بین ۱۲ تا ۱۳ هزار تومان؛ حال که قیمت شیر خام داخلی به قیمت جهانی نزدیک شد مزیت قیمتی کمتری وجود دارد.
او در پایان سخنان خود اعلام کرد: سال گذشته محصولات لبنی به بیش از ۵۰ کشور دنیا صادر شد. بیشترین حجم صادرات به کشورهای عراق، افغانستان و پاکستان و اوراسیا بود.
