ضرورت عملکرد همسو توسط صندوقهای بازارگردانی در بورس
خلاصه خبر
با توجه به نوسانات غیر منطقی در معاملات بازار سرمایه در ایران، عملکرد همسو ت وسط صندوقهای بازرگردانی در بورس میتواند نتیجه بهتری را برای معاملات سهام و گریز از نوسانات غیر علمی تا حدی فراهم آورد.

دکتر مهدی آزادواری
کارشناس ارشد بازار مالی
این در حالی است که عملکرد مستقل در اکثر مواقع نه تنها هزینه مالی ایجاد کرده،بلکه نتیجه موثری در راستای دستابی به اهداف صندوق های بازارگردانی برای سهام مد نظر خود را نیز فراهم نمیکند.
از آنجا که نقدشوندگی رکن بسیار مهمی در بازار سرمایهگذاری به حساب میآید و صندوق های بازارگردانی به منظور کاهش نوسانات بازار سرمایه و نقدشوندگی به وجود آمدهاند بایستی به وسیله صندوقهای بازارگردانی تعادل سهام حفظ میشود و از تشکیل صف خرید و فروش جلوگیری خواهد شد.
با انجام اقدام همراه با برنامه ریزی علمی در این راستا همچنین ارزش سهمها به ارزش واقعی و ذاتی آنها نزدیک میشود و با کاهش صفهای خرید و فروش بی مورد و کم اهمیت، روند معاملات سادهتر و هموارتر میشود و در نهایت قدرت نقدشوندگی سهمها افزایش مییابد و دیگر واسطه گران غیر علمی نمیتوانند قیمت آنها را در بازار دستکاری کنند.
با توجه به اینکه سرمایه صندوق های بازارگردانی، توسط سرمایهگذاران حقوقی تامین میشود و فعالیت این صندوقها در گرو چنین سرمایهگذاریهایی است بایستی تلاش کرد که خروجی حاصل از این اقدام آنها بر سودآوری نهایی فعالیتهای شرکت اثر منفی بر جا نگذارد،چرا که در برخی موارد همان میزان منابع مالی ورودی در صندوقهای بازارگردانی آن شرکتها میتواند در فعالیتهای اقتصادی شرکت اثر مثبت تری را در صورتهای مالی سالانه آنها فراهم کند، اگر چه سرمایهگذاران حقیقی نمیتوانند به طور مستقیم در صندوقهای بازارگردانی سرمایهگذاری کنند اما فعالیت صندوقها در متعادل ساختن بازار به خصوص در شرایط بحرانی بسیار مفید است.
بنابراین فعالیت صندوق بازارگردانی برای تمامی افراد فعال در بازار بورس در صورتی میتواند سودمند باشد که تنها در راستای متعادل کردن صفهای خرید و فروش غیر منطقی و یکئارچه و همسو باشد.
اگر فعالیتهای این صندوقها به صورت اصولی، صحیح و در مقیاس مناسب انجام شود، تمامی نقدشوندگی سرمایهگذاران از گزند نوسانهای مقطعی که ممکن است در بازار معاملات پیش بیاید در امان میماند و امنیت سرمایهگذاری افزایش مییابد که البته این مهم در زمانی بدرستی میتواند رخ دهد که بازار سرمایه بیش از شرایط کنونی به سمت بازار کارا حرکت کند..
در بحث مربوط به بازار بورس و صندوق های سرمایه گذاری، مفاهیمی مانند بازارگردانی و صندوق بازارگردانی بسیار به هم نزدیک هستند. همانطور که مطرح شد بازارگردانی در واقع به اقداماتی گفته میشود که به منظور روان شدن معاملات در بورس و نقدشوندگی سهام صورت میگیرند و صندوقهای بازارگردانی هم در همین راستا از نوسانهای غیر طبیعی سهامها در شرایطی که بازار دچار نوسانهای عجیب و مقطعی میشود، جلوگیری میکند.
اصطلاح بازارگردان نیز یکی دیگر از مفاهیم مرتبط با این موضوع است. در واقع بازارگردان به شخص یا نهاد معاملهگری گفته میشود که برای حفظ تعادل میان عرضه و تقاضا سهام، به خرید و فروش سهم میپردازد. به بیان دیگر، بازارگردانها با داشتن مجوزهای لازم و با هدف افزایش نقدشوندگی سهام، در نقش یک خریدار یا فروشنده سهم (بسته به شرایط بازار) در معاملات حضور پیدا میکنند.
اگر چه اشخاص حقیقی نمیتوانند سرمایههای خود را وارد صندوق بازارگردانی کنند و عموما سرمایه چنین صندوقهایی توسط سرمایهگذاران حقوقی تامین میشود اما وجود صندوقهای بازارگردانی برای اشخاص حقیقی فعال در بازار بورس هم مفید است.
به طور کلی اگر فعالیتهای صندوق بازارگردانی به صورت صحیح انجام شود، به نفع تمامی اشخاص فعال در بازار بورس (چه افراد حقیقی و چه حقوقی) است. زیرا اساس کار این صندوقها بر مبنای حفظ تعادل قیمت سهامها است. به این ترتیب سهام تمام شرکتهایی که مسئولیت بازارگردانی را به صندوقها میسپارند، از آسیب نوسانات مقطعی بازار در امان میماند.
از آنجاییکه برقراری تعادل در بازار معاملات و تامین امنیت لازم برای سرمایه گذاری در بورس،رساندن قیمت سهمها به ارزش ذاتی و واقعی آنها، جلوگیری از بروز اشتباهات سودجویانه و دستکاری قیمتها در بازار، جلوگیری از به وجود آمدن صفهای سنگین برای خرید یا فروش سهمها از جمله مزیتهای صندوقهای بازرگردانی میتواند باشد، به وجود آمدن صندوقهای بازارگردانی برای سرمایهگذاران این صندوقها مزیتهایی نظیر کاهش میزان کارمزد، کاهش محدودیتهایی که برای اعتباردهی صندوق، بر اساس اساسنامه وجود دارد، کاهش هزینههای مربوط به معاملات به کمک معافیتهای مطرح شده، ارائه ایستگاه معاملاتی برای بازارگردانها و غیره را نیز دارد که مزیت نهایی عملکرد اینگونه صندوق ها برای سرمایه گذاران را با بررسی واقعی تر ورود و خروج نقدینگی و اثر آن روی صورتهای مالی سالانه بایستی دید و اظهار نظر کرد.
