پرش به محتوا
تهران۱۲°
یادداشت

اقتصاد ایران ؛ اقتصاد بدون مولد

مونا ربیعیان؛ سردبیر ۳ دقیقه مطالعه کد خبر: ۳۲۸۸۶

خلاصه خبر

کاهش روزافزون فعالیت‌های تولیدی در کشور و در مقابل، افزایش سودهای ناشی از فعالیت‌های اقتصادی نامولد، شرایط نامساعدی را برای فعالیت های تولیدی فراهم کرده است. عوامل بسیاری در ایجاد بستر مناسب برای انجام فعالیت های نامولد نقش دارند، ازجمله می توان به فقدان سیستم های اطلاعاتی در بازارهای بورس و ارز و طلا، وجود رانت و فساد در دستگاه های دولتی برای انحصار واردات، افزایش قیمت مسکن و زمین بیشتر از نرخ تورم و بالا بودن سود سپرده های بانکی، اشاره کرد. این مشکلات در کشورهای توسعه یافته از روش های مختلفی کنترل و مهار شده‌اند که مهم‌ترین آن‌ها سیاست های مالیاتی است که همه جوانب را برای انجام فعالیت نامولد پوشش می‌دهد.

اقتصاد ایران ؛ اقتصاد بدون مولد

وضعیت اقتصادی ایران به گونه‌ای است که نه تنها شرایط برای فعالیت ‌های مولد مساعد نیست، بلکه زمینه برای فعالیت ‌های نامولد وجود دارد. به عبارتی تولید بسیار پرمخاطره و کم‌ سود است و در مقابل، فعالیت ‌های غیرتولیدی و سوداگرانه نیز سودهای امن و قابل توجهی را در اختیار فعالان قرار می‌دهند. این مشکلات موجب عدم رونق فعالیت ‌های تولیدی در ایران می‌شوند.

بطور کلی در ایران فعالیت‌های نامولد مستغلاتی با نرخ سود میانگین ۶۰ درصد سالانه و فعالیت‌های ربوی با نرخ سود بالاتر از ۲۰ درصد در سال کاملا در برابر تولیدند و اجازه حرکت وجه نقد از بخش‌های دیگر اقتصاد را به صنعت نمیدهند و فی الواقع بخش بزرگی از اقتصاد کشور ما از بخش نامولدی تشکیل شده که از سود‌های به شدت بالایی بر خوردار است و اجازه تحرک بخش‌های کشاورزی و تولید را هم نمیدهد. نکته دوم و ساده اندیشی دوم که نباید دچار آن شد اینست که ما نباید وضعیت فعلی خود را با وضعیت کنونی کشور‌های توسعه یافته مقایسه کنیم که شاید اکنون بخش بزرگ اقتصاد کشور‌های توسعه یافته خدمات (البته خدمات در روند و کمک به تولید) باشد، ولی در زمان توسعه به هیچ وجه این گونه نبودند و اکثر کشور‌های توسعه یافته خصوصا اقتصاد‌های شرق آسیا (کره جنوبی، ژاپن و...) در زمان توسعه بیشترین فشار نقدینگی و سرمایه‌ای خود را بر بخش صنعت گذاشته بودند.

میل شدید مدیران دولتی به واردات و به دنبال آن سنگ اندازی های متعدد بر سر راه تولید کنندگان داخلی امری عادی است چرا که عملا مدیران دولتی به ساخت داخلی توجهی نمی کننداز سویی هر روز شاهد تعطیلی کارخانه های تولیدی در داخل کشور هستیم که هر کدام بعلت مشکلات اقتصادی و یا رقابت کارخانه های دولتی مشابه به ورطه تعطیلی کشیده می شوند واز سویی دیگر شاهد شعارهای حمایت از تولید داخلی هستیم این تضاد امروز ما را به جایی رسانده که برخی از تولید کنندگان خود به واردات کالا روی آورده اند. بسته بندی ضعیف و تبلیغات ضعیف تر تلویزیونی و بیل بورد ها باعث شده مردم از تولیدات داخلی روی گردان شوند. از سویی دیگر تبلیغات گسترده تولیدات خارجی باعث شده مردم از هر جنس خارجی استفاده کنند.برندهایی که تنها نام برند را یدک می کشند و در واقع ساختار تقلبی درونی شان پس از مدتی برای مصرف کنندگان هویدا می شود. امروز برخی شهروندان حاضرند جنس قاچاق بدون ضمانت خارجی را خریداری کنند ولی به سمت تولیدات داخلی با ضمانت حتی نگاه هم نمی کنند.

کشورهای غیر مولد معمولا کشورهایی هستند که از نظر منابع معدنی وبخصوص نفتی غنی هستند اما بدلیل اینکه سالها مستعمره کشورهای صنعتی بوده اند اجازه رشد صنعتی به انها داده نشده است. امروز هم مشاهده می کنیم که ابرقدرتهای جهانی از هر وسیله ای استفاده می کنند تا این کشورها بفکر استفاده از امکانات موجود خود نیافتند. حال به توسل فیلم هایی که می سازند یا کتابهایی که منتشر می کنند جوان جهان سوم راغرق در رویای یک شبه پولدار شدن می کنند در حالی که جوان های خودشان را به تولید تشویق می کنند.

بحث فرار سرمایه بخصوص در کشور های عقب مانده یک بحث جدی است. جدیت این مسئله بیشتر ناشی از آن است که این کشور ها همیشه با کمبود جدی سرمایه مواجه است. رفاه اجتماعی که یکی از اهداف اساسی ومهم هر سیاست اقتصادی است مربوط به امکانات دسترسی افراد یک جامعه به تولیدات وخدمات می باشد. هر قدر افراد یک جامعه به تولیدات و خدمات بیشتر دسترسی داشته باشد به همان اندازه رفاه اجتماعی بیشتر ی خواهند داشت.

نظرات خوانندگان

دیدگاه خود را بنویسید

نظرها پس از بررسی منتشر می شوند.