اقتصادپویا از وضعیت صنعت با توجه به افزایش دلار گزارش می دهد؛
دلار قاتل صنایع؛ تولید ایران در آستانه فروپاشی
خلاصه خبر
صنعت ایران در ماههای اخیر زیر ضربهای خاموش و اما کشنده قرار گرفته است: دلار. افزایش پیوسته نرخ ارز نه فقط هزینه تولید را بالا برده، بلکه نفس صنایع را به شماره انداخته است. کارخانهها و کارگاههای کوچک و متوسط، که ستون فقرات اقتصاد ملیاند، اکنون با وضعیت بحرانی مواجه شدهاند؛ بسیاری از خطوط تولید نیمهتعطیل شده و برخی تولیدکنندگان در آستانه ورشکستگی قرار دارند.

این زخم که هر روز بر پیکر صنعت ایران فرو میرود، تولیدکننده، کارگر و مصرفکننده را همزمان قربانی میکند و نشان میدهد اقتصاد کشور در یک چرخه معیوب گرفتار شده است.
* افزایش دلار و اثر مستقیم بر هزینهها
هر جهش دلار، زنجیره تولید را به لرزه درمیآورد:مواد اولیه وارداتی مثل فولاد، آلومینیوم، پلاستیک و قطعات صنعتی چند برابر گران میشوند.
ماشینآلات و تجهیزات نوین که وابسته به ارز هستند، سرمایهگذاری تولیدکنندگان را چند برابر افزایش میدهند.
تسهیلات بانکی و نرخ سود با نوسانات دلار تغییر میکند و فشار مضاعفی به صنایع وارد میکند.
نتیجه این وضعیت، افزایش هزینه تولید و کاهش سودآوری است که تولیدکننده را به سمت کاهش ظرفیت تولید یا تعطیلی سوق میدهد.
* رکود و افت بازار
زخم دلار تنها محدود به هزینهها نیست؛ بازار فروش هم با بحران روبهرو شده است:افزایش قیمت محصولات، قدرت خرید مردم را کاهش داده است.
صنایع بزرگ برای صادرات با مشکل رقابتپذیری مواجهاند.
صنایع کوچک و متوسط یا تعطیل شدهاند و یا ظرفیت تولید خود را کاهش دادهاند.
این رکود، علاوه بر فشار اقتصادی، پیامد اجتماعی مهمی دارد: تعدیل نیرو و افزایش بیکاری.
* وابستگی به ارز و زنجیره تامین آسیبپذیر
بسیاری از صنایع ایران وابسته به واردات مواد اولیه و تجهیزات هستند:
جهش نرخ دلار موجب اختلال در زنجیره تامین شده است.
برخی کارخانهها مجبور به استفاده از مواد جایگزین با کیفیت پایین شدهاند که بر محصول نهایی اثر منفی گذاشته است.
تأخیر در واردات و افزایش قیمت مواد اولیه، برنامهریزی تولید را مختل میکند.
در نتیجه، افت کیفیت و کاهش تولید به یک واقعیت تلخ تبدیل شده است.
* پیامدهای اقتصادی و اجتماعی
افزایش بیکاری: کارگران در صنایع کوچک و متوسط بیشترین آسیب را دیدهاند.
تورم مضاعف: گرانی محصولات داخلی فشار مضاعفی بر خانوادهها وارد میکند.
ضعف سرمایهگذاری: سرمایهگذاران داخلی و خارجی با ریسک بالا مواجهاند و تمایلی به سرمایهگذاری بلندمدت ندارند.
ضعف رقابتپذیری: محصولات ایرانی در بازارهای داخلی و خارجی توان رقابت را از دست دادهاند.
وابستگی بالای صنایع به واردات.
ناپایداری نرخ ارز و تغییرات مکرر سیاستهای ارزی.
قوانین مالی و بانکی غیرشفاف و دستوپاگیر.
تولید داخلی مواد اولیه و قطعات صنعتی را تقویت کنیم.
ثبات نرخ ارز با سیاستهای اقتصادی شفاف برقرار شود.
حمایت مالی از صنایع کوچک و متوسط با نرخ سود کم و دسترسی به ارز مدیریتشده.
تشویق سرمایهگذاری در فناوری و کاهش وابستگی به واردات.
*زخمی که هر روز عمیقتر میشود
دلار در ماههای اخیر بیش از یک ابزار اقتصادی، زمینه زخم بر پیکر صنعت ایران شده است. تولیدکنندگان و کارگران، هر روز زیر فشار این زخم نفس میکشند و مصرفکنندگان با گرانیهای روزافزون دست و پنجه نرم میکنند. اگر دولت و نهادهای اقتصادی اقدام فوری برای مدیریت نرخ ارز و حمایت از صنایع نکنند، زخم دلار به یک بحران پایدار و فراگیر در صنعت و اقتصاد ایران بدل خواهد شد.

