روایت والدین و دانش‌آموزان

«دفتر ۶۰ هزار تومانی»

مادر یک دانش‌آموز کلاس پنجم، می‌گوید:«سال گذشته دفتر ۳۰ هزار تومان بود. امسال همان دفتر ۶۰ هزار تومان شده است. مجبور شدم از خرید یک سری لوازم صرف‌نظر کنم. حتی یک خودکار ساده هم ۱۰ هزار تومان گران‌تر شده.»

«مداد به قیمت شیشه»

یک دانش‌آموز ۱۳ ساله:«مداد و خودکارها آنقدر گران شده‌اند که مجبور شدم از نوع ارزان استفاده کنم. کیفیت آنها خیلی پایین است و مدام خراب می‌شوند. همه چیز برای ما سخت شده.»

«رانت و احتکار»

یک فروشنده بازار:«بسیاری از واردکنندگان و دلالان، کالا را نگه می‌دارند تا قیمت بالا برود. این احتکار باعث شده خانواده‌ها ناچار شوند پول بیشتری بدهند.»

دلایل اقتصادی

تورم افسارگسیخته: کالاهای مصرفی و صنعتی بیش از ۴۰٪ افزایش قیمت داشته‌اند.

نوسانات ارز: واردات با دلار آزاد، هزینه‌ها را به شدت بالا برده است.

رانت و احتکار: برخی واردکنندگان و دلالان بازار را پرالتهاب کرده‌اند.

تولید داخلی ناکافی: ظرفیت محدود و کیفیت پایین محصولات داخلی.

پیامدها

فشار اقتصادی خانواده‌ها افزایش یافته است.

بسیاری از دانش‌آموزان به خرید لوازم ارزان و بی‌کیفیت روی آورده‌اند.

بازار سیاه و فروش اینترنتی با قیمت‌های نجومی شکل گرفته است.

استرس والدین و دانش‌آموزان به شدت بالا رفته است.

با روند کنونی، حتی خانواده‌های متوسط توان خرید تمام لوازم تحصیلی را ندارند. واردات بی‌رویه و تولید داخلی ناکافی، قیمت‌ها را به‌صورت سرسام‌آور بالا برده است. کارشناسان هشدار می‌دهند که اگر دولت وارد عمل نشود، نابرابری آموزشی و فشار اقتصادی در سال‌های آینده شدت بیشتری خواهد گرفت.

لوازم‌تحریر ساده و کاربردی، انتخاب اول خانواده‌ها

رئیس اتحادیه صنف فروشندگان نوشت‌افزار و لوازم مهندسی تهران با اعلام رشد ۳۰ درصدی قیمت نوشت‌افزار نسبت به سال گذشته، از کاهش تقاضا در بازار خبر داد.

محسن گلستانی رئیس اتحادیه صنف فروشندگان نوشت‌افزار و لوازم مهندسی تهران با بیان اینکه بازار نوشت‌افزار بازاری فصلی است که معمولاً اوج فروش آن از ۱۵ شهریور تا مهرماه ادامه دارد، اظهار کرد: در این ایام، خانوار‌ها خرید نوشت‌افزار را برای یک سال انجام می‌دهند. اما به دلیل شرایط اقتصادی، در سال‌های اخیر قدرت خرید مردم هر سال کاهش یافته و شاهد افت تقاضا در بازار نوشت افزار هستیم. خانواده‌ها سعی می‌کنند با پول موجود انتخاب‌های کاربردی‌تر و اقتصادی‌تر داشته باشند؛ بنابراین در حال حاضر خانواده‌ها کمتر خرید می‌کنند و سعی می‌کنند با پولی که دارند انتخاب‌های کاربردی‌تر و ارزان‌تری داشته باشند.

وی در ادامه با بیان اینکه غالب نوشت‌افزار‌های مورد نیاز دانش‌آموزان از جمله مداد، مدادرنگی، خودکار، پاک‌کن، تراش، دفتر و جامدادی توسط تولید داخلی تأمین می‌شود، تصریح کرد: اوج تولید تولیدکنندگان داخلی معمولاً در تابستان است تا کالا‌ها در شهریور و مهر در بازار موجود باشد.

گلستانی ادامه داد: امسال برای تأمین کالا مشکل خاصی وجود ندارد و با توجه به روند کاهشی تقاضا، کمبودی در بازار پیش‌بینی نمی‌شود. این عرضه مدیون تلاش تولیدکنندگانی است که علی‌رغم مشکلاتی همچون هزینه بالای انرژی و قطعی برق چند روز در هفته و همچنین دشواری‌های تخصیص ارز برای واردات مواد اولیه، همچنان تولید را ادامه داده‌اند. به همین دلیل اگرچه کاهش تولید وجود داشته، اما همزمان کاهش تقاضا باعث شده بازار دچار کمبود جدی نشود.

افزایش ۳۰ درصدی میانگین قیمت نوشت افزار

رئیس اتحادیه صنف فروشندگان نوشت‌افزار و لوازم مهندسی تهران در ادامه درباره وضعیت قیمت‌ها در سال جاری گفت: نوشت‌افزار هم مانند سایر کالا‌ها از تورم تأثیر می‌گیرد. مواد اولیه بخش زیادی از نوشت‌افزار وارداتی است و جهش نرخ ارز مربوط به واردات مواد اولیه در سال جاری روی قیمت‌ها اثر داشته است. علاوه بر این افزایش سایر هزینه‌های تولید نیز بر قیمت‌ها اثر داشته است.

به گفته او، به طور میانگین قیمت نوشت‌افزار امسال حدود ۳۰ درصد نسبت به شهریور پارسال افزایش داشته است. این افزایش در برخی اقلام اساسی و ساده‌تر مانند دفتر و مداد کمتر است و در مجموع هم تورم در بخش نوشت افزار کمتر از نرخ تورم عمومی بوده است.

سهم تولید داخل از بازار نوشت افزار

به گفته رئیس اتحادیه صنف فروشندگان نوشت‌افزار و لوازم مهندسی تهران، بیشتر کالا‌های اصلی نوشت‌افزار همچون مداد، دفتر، پاک‌کن و خودکار توسط شرکت‌های داخلی تولید می‌شوند. اما در مورد برخی کالا‌ها مثل اتود، ماژیک، روان نویس و … که ماشین‌آلات و تکنولوژی تولید پاسخگوی نیاز نیست، بخشی از کالا‌ها به‌صورت وارداتی تأمین می‌شود.

گلستانی در پایان به خانواده‌ها توصیه کرد که خرید‌های خود را از فروشگاه‌های دارای جواز کسب انجام دهند و گفت خرید از دستفروش‌ها یا نمایشگاه‌های موقت شهرداری در مناطق مختلف می‌تواند تبعاتی برای خریداران داشته باشد؛ چراکه در نبود نظارت کافی، گاهی کالا‌های بی‌کیفیت یا تقلبی عرضه می‌شود. مردم نباید فریب ظاهر کالا‌ها را بخورند، چراکه ممکن است متضرر شوند.

راهکار فوری برای دولت

کنترل قیمت و واردات: اعمال سقف قیمت برای لوازم‌التحریر و نظارت دقیق بر واردکنندگان.

افزایش تولید داخلی: حمایت از تولیدکنندگان داخلی با سرمایه و تکنولوژی برای کاهش وابستگی به واردات.

تسهیلات ویژه خانواده‌ها: ارائه کارت هدیه یا تخفیف دولتی برای لوازم تحصیلی.

شفاف‌سازی بازار: برخورد با احتکار و رانت‌خواری در بازار لوازم‌التحریر.