هفتمین برنامه توسعه کشور قرار بود نقشه راه رشد اقتصادی، عدالت اجتماعی و رفاه عمومی باشد. وعده‌هایی که بر روی کاغذ بسیار زیبا بودند، اما امروز نتیجه آن چیزی جز یک کابوس اقتصادی و مدیریتی نیست.

اقتصاد کشور در رکود تورمی شدید، با کاهش تولید داخلی، نابسامانی بازارها و افزایش افسارگسیخته قیمت‌ها دست و پنجه نرم می‌کند. تولیدکنندگان داخلی در شرایطی که باید موتور محرک رشد اقتصادی باشند، با سیاست‌های ضد و نقیض، محدودیت‌های بی‌پایان و کمبود حمایت واقعی زمین‌گیر شده‌اند.

در بخش اجتماعی، شکاف طبقاتی گسترش یافته و فقر و نابرابری به یک بحران دائمی تبدیل شده است. وعده کاهش فقر، افزایش رفاه عمومی و دسترسی برابر به خدمات پایه، به‌کل فراموش شده است. مردم روز به روز با تورم وحشتناک، کاهش قدرت خرید و کمبود کالاهای ضروری مواجه‌اند، اما برنامه توسعه هیچ پاسخ عملی به این معضلات ارائه نمی‌دهد.

مشکل اصلی در مدیریت ناکارآمد و نبود هماهنگی میان دستگاه‌ها نهفته است. وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها به جای اجرای واقعی برنامه، درگیر تهیه گزارش‌های پرطمطراق و توجیه ناکامی‌ها هستند. نتیجه آن، هدررفت منابع، افزایش فساد و اتلاف سرمایه ملی است.

پروژه‌های عمرانی و اقتصادی که قرار بود زمینه‌ساز رشد و اشتغال باشند، به دلیل سوءمدیریت، کمبود بودجه و فساد اداری یا متوقف شده‌اند یا به شکل ناقص باقی مانده‌اند. بخش خصوصی نیز با رشد نامطمئن، ریسک‌های اقتصادی و بی‌ثباتی سیاست‌ها دست و پنجه نرم می‌کند و هیچ حمایتی برای استمرار فعالیت‌ها دریافت نمی‌کند.

این وضعیت نه تنها به اقتصاد آسیب زده، بلکه اعتماد عمومی و امید به آینده را نیز از بین برده است. برنامه هفتم توسعه اگر نتواند در عمل اثرگذار باشد، تنها به یک سند بی‌اثر و ابزار فریب افکار عمومی تبدیل شده است.

هر روز که اقدامات اصلاحی جدی صورت نمی‌گیرد، کشور بیشتر در مسیر افزایش نابرابری، کاهش رفاه و نابودی تولید داخلی فرو می‌رود. منابع ملی به هدر می‌روند، سرمایه‌گذاری‌ها از دست می‌روند و فرصت‌های توسعه‌ای برای همیشه از دسترس خارج می‌شوند.

زمان آن رسیده است که مسئولان وعده‌ها را کنار بگذارند و با اقدام عملی، شفافیت مدیریتی و پاسخگویی واقعی، برنامه‌های توسعه را به مسیر واقعی بازگردانند. اگر چنین نشود، برنامه‌های توسعه‌ای بعدی نیز تنها تکرار ناکامی امروز خواهند بود و مردم مجبور خواهند بود سال‌ها با پیامدهای این بی‌تدبیری دست و پنجه نرم کنند.

برنامه هفتم توسعه بدون اجرا، نه تنها یک فرصت از دست رفته است، بلکه نماد بی‌توجهی به نیازهای اساسی مردم و اقتصاد کشور شده است؛ واقعیتی که دیگر نمی‌توان با گزارش‌های پرطمطراق و آمارهای توجیهی پنهان کرد.

  • نویسنده : حسین کریمی